Shloka 2
द्रोणं कृप॑ नृपांश्चान्यानश्वत्थामानमेव च । विदुरं धृतराष्ट्रं च धार्तराष्ट्रांक्ष सर्वश:,युधिष्ठिर बोले--मैं भरतवंशके समस्त गुरुजनोंसे वनमें जानेकी आज्ञा चाहता हूँ। बड़े-बूढ़े पितामह भीष्म, राजा सोमदत्त, महाराज बाह्लिक, गुरुवर द्रोण और कृपाचार्य, अश्वृत्थामा, अन्यान्य नृपतिगण, विदुर, राजा धृतराष्ट्र, उनके सभी पुत्र, युयुत्सु, संजय तथा दूसरे सब सदस्योंसे पूछकर सबकी आज्ञा लेकर वनमें जाता हूँ, फिर लौटकर आप लोगोंका दर्शन करूँगा
droṇaṁ kṛpaṁ nṛpāṁś cānyān aśvatthāmānam eva ca | viduraṁ dhṛtarāṣṭraṁ ca dhārtarāṣṭrāṁś ca sarvaśaḥ ||
Yudhiṣṭhira dijo: «(Pido permiso a) Droṇa, a Kṛpa y a los demás reyes, y también a Aśvatthāmā; a Vidura y al rey Dhṛtarāṣṭra; y a todos los hijos de Dhṛtarāṣṭra, sin excepción». En su contexto, enumera formalmente a los ancianos y autoridades de quienes debe obtener consentimiento antes de partir al bosque: obediencia al dharma, respeto a la jerarquía y contención ante la humillación.
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Even under injustice, Yudhiṣṭhira upholds dharma through disciplined speech and proper conduct—seeking consent from elders and authorities, honoring social and familial order rather than acting in anger.
After the catastrophic events in the Kuru assembly, Yudhiṣṭhira prepares to depart for the forest and formally lists the senior figures—teachers, ministers, the king, and the Kauravas—from whom he must take leave/permission.