Shloka 25

Bhīmasena’s Digvijaya and Tribute Return (भीमस्य दिग्विजयः धननिवेदनं च)

Devanagari script

लोहान्‌ परमकाम्बोजानृषिकानुनत्तरानपि । सहितांस्‍्तान्‌ महाराज व्यजयत्‌ पाकशासनि:,महाराज! लोह, परमकाम्बोज, ऋषिक तथा उत्तर देशोंको भी अर्जुनने एक साथ जीत लिया

Transliteration

lohān paramakāmbojān ṛṣikān uttarān api | sahitāṁs tān mahārāja vyajayat pākaśāsaniḥ ||

Translation

Vaiśampāyana dijo: «¡Oh Rey! Pākaśāsani (Arjuna) también sometió a los Lohas, a los Paramakāmbojas, a los Ṛṣikas y a los pueblos del norte—todos a la vez». El verso subraya el alcance creciente de la campaña de los Pāṇḍavas, donde la conquista se presenta como parte de instaurar un orden imperial para el Rājasūya, y no como ambición de provecho personal.

Word by Word

• लोहान्: the Lohas (people/region)
• लोहान्: Karma
• Type: Noun
• Root: लोह (जनपद/देशवाचक प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• परमकाम्बोजान्: the Parama-Kambojas
• परमकाम्बोजान्: Karma
• Type: Noun
• Root: परमकाम्बोज (जनपदवाचक प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• ऋषिकान्: the Rishikas
• ऋषिकान्: Karma
• Type: Noun
• Root: ऋषिक (जनपदवाचक प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• अनुत्तरान्: the northern (people/regions)
• अनुत्तरान्: Karma
• Type: Adjective
• Root: अनुत्तर (प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• अपि: also/even
• Type: Indeclinable
• Root: अपि

• सहितान्: together/combined
• सहितान्: Karma
• Type: Adjective
• Root: सहित (प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• तान्: those (them)
• तान्: Karma
• Type: Pronoun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Accusative, Plural

• महाराज: O great king
• Type: Noun
• Root: महाराज (प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Vocative, Singular

• व्यजयत्: conquered/defeated
• Type: Verb
• Root: वि + जि (धातु)
• Form: Imperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada

• पाकशासनिः: Arjuna (the chastiser of enemies; epithet)
• पाकशासनिः: Karta
• Type: Noun
• Root: पाकशासनि (इन्द्र-वाचक प्रातिपदिक)
• Form: Masculine, Nominative, Singular

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• Vaiśampāyana
• Janamejaya
• Arjuna (Pākaśāsani)
• Lohas
• Paramakāmbojas
• Ṛṣikas
• Northern peoples (Uttarāḥ)