Shloka 16
भीमसेनस्य प्रतिघातः—भगदत्तगजप्रहारः—घटोत्कचमायायुद्धम्
Bhīma’s Counteroffensive, Bhagadatta’s Elephant Assault, and Ghaṭotkaca’s Māyā Engagement
ततस्तु सात्यकी राजन द्रौपद्या: पजच चात्मजा: । अभिमन्युस्तत: शूर इरावांश्व॒ ततः परम्,राजन! तदनन्तर सात्यकि और द्रौपदीके पाँचों पुत्र खड़े हुए। इनके बाद शूरवीर अभिमन्यु और अभिमन्युके बाद इरावान् थे
tatastu sātyakī rājan draupadyāḥ pañca cātmajāḥ | abhimanyus tataḥ śūra irāvāṁś ca tataḥ param ||
Dijo Sañjaya: «Luego, oh Rey, se adelantó Sātyaki, y también los cinco hijos de Draupadī. Tras ellos vino el heroico Abhimanyu; y después de Abhimanyu, Irāvān». El verso continúa la enumeración ordenada de los guerreros, subrayando la disciplina de la preparación y el peso moral del parentesco y del deber mientras las líneas de batalla toman forma.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights disciplined order and readiness in a dharmic conflict: warriors are presented by lineage and alliance, reminding the listener that in war, duty (kṣatriya-dharma) is carried by families and communities, not isolated individuals.
Sañjaya continues enumerating the Pāṇḍava-side warriors as they take their positions: first Sātyaki, then Draupadī’s five sons, followed by the hero Abhimanyu, and then Irāvān.