Shloka 9
Dvīpa–Sāgara–Parvata Varṇana and Svarbhānu
Rāhu) Graha-pramāṇa (Dvīpas, Oceans, Mountains, and Astral Measures
शरदंष्टो धनुर्वक्त्र: खड्गजिह्नलो दुरासद: । नरसिंह: पिता ते5द्य पाज्चाल्येन निपातित:,जो मनुष्योंमें सिंह थे, बाण ही जिनकी दाढ़ें थीं, धनुष जिनका फैला हुआ मुख था, तलवार ही जिनकी जिह्ला थी और इसीलिये जिनके पास पहुँचना किसीके लिये भी अत्यन्त कठिन था, वे ही आपके पिता भीष्म आज पांचालराजकुमार शिखण्डीके द्वारा मार गिराये गये
sañjaya uvāca | śarad-aṁṣṭro dhanur-vaktraḥ khaḍga-jihvalo durāsadaḥ | nara-siṁhaḥ pitā te 'dya pāñcālyena nipātitaḥ ||
Sañjaya dijo: Tu padre Bhīṣma—león entre los hombres, cuyos dardos eran como dientes, cuyo arco era su boca abierta, cuya espada era su lengua, y por ello casi inabordable en combate—ha sido hoy abatido por el príncipe de Pāñcāla (Śikhaṇḍin). Este parte subraya el sombrío peso moral de la guerra: aun el anciano más venerable y temible puede caer cuando el conflicto se inclina hacia la estratagema y el destino.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral gravity and inevitability within war: even the most venerable protector can be brought down when dharma, vows, and battlefield constraints intersect. It invites reflection on how power is limited by ethical commitments and destiny.
Sañjaya informs Dhṛtarāṣṭra that Bhīṣma has been felled on the battlefield, attributing the fall to the Pāñcāla prince (Śikhaṇḍin). The imagery portrays Bhīṣma as a near-unstoppable warrior, making his downfall a major turning point.