Shloka 8
भीष्मस्य शरशय्या-प्राप्तिः
Bhīṣma’s Fall to the Arrow-Bed
तब क्रोधमें भरे हुए भगदत्तने पैने बाणोंद्वारा मधुवंशी सात्यकिको समरभूमिमें उसी प्रकार पीड़ित किया, जैसे महावत अंकुशोंद्वारा महान् गजराजको पीड़ा देता है ।। विहाय राक्षसं युद्धे शैनेयो रथिनां वर: । प्राग्ज्योतिषाय चिक्षेप शरान् संनतपर्वण:,तब रथियोंमें श्रेष्ठ सात्यकिने युद्धमें उस राक्षसको छोड़कर प्राग्ज्योतिषपुरनरेश भगदत्तपर झुकी हुई गाँठवाले बहुत-से बाण चलाये
sañjaya uvāca |
tataḥ krodhena bharito bhagadatto niśitaiḥ śaraiḥ madhuvaṃśyaṃ sātyakiṃ samare tathā pīḍayām āsa yathā mahāmātraḥ aṅkuśaiḥ mahāgajarājaṃ pīḍayet ||
vihāya rākṣasaṃ yuddhe śaineyo rathināṃ varaḥ |
prāgjyotiṣāya cikṣepa śarān sannatapārvaṇaḥ ||
Dijo Sañjaya: Entonces Bhagadatta, colmado de ira, atormentó en el campo de batalla a Sātyaki de la estirpe de Madhu con flechas agudas, como un mahout hace sufrir al gran rey de los elefantes con el garfio. Luego el hijo de Śini, el mejor de los aurigas, dejando de lado en la lucha a aquel enemigo de aspecto rākṣasa, lanzó contra Bhagadatta, rey de Prāgjyotiṣa, muchas flechas de astas bien curvadas. La escena muestra cómo la cólera intensifica la violencia, mientras la contención táctica aparece en la decisión de Sātyaki de volverse contra el adversario principal.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger (krodha) escalates harm in war, while also showing a warrior’s discernment: Satyaki shifts from a terrifying secondary foe to the principal enemy (Bhagadatta), suggesting that even amid violence, choice and focus matter.
Bhagadatta, enraged, pierces and pressures Satyaki with sharp arrows, likened to a mahout prodding an elephant with a hook. Satyaki then disengages from a rākṣasa-like opponent and redirects his attack toward Bhagadatta, shooting many well-crafted arrows at him.