Shloka 4
Kuntī’s Retrospective Uddharṣaṇa and Renunciatory Resolve (कुन्त्युद्धर्षण-प्रत्याख्यानम्)
ततस्तत्र समाजग्मुस्तापसा नियतव्रता: । पाण्डवानागतान द्रष्टं कौतूहलसमन्विता:,धृतराष्ट्रका वह पवित्र आश्रम मनुष्योंसे सूना था। उसमें सब ओर मृगोंके झुंड विचर रहे थे और केलेका सुन्दर उद्यान उस आश्रमकी शोभा बढ़ाता था। पाण्डव लोग ज्यों ही उस आश्रममें पहुँचे त्यों ही वहाँ नियमपूर्वक व्रतोंका पालन करनेवाले बहुत-से तपस्वी कौतूहलवश वहाँ पधारे हुए पाण्डवोंको देखनेके लिये आ गये
tatas tatra samājagmus tāpasā niyatavratāḥ | pāṇḍavān āgatān draṣṭuṁ kautūhalasamanvitāḥ ||
Dijo Vaiśampāyana: Entonces, en aquel eremitorio, se congregaron ascetas de votos disciplinados, llenos de curiosidad, para ver a los Pāṇḍava recién llegados. La escena subraya la gravedad moral del viaje de los Pāṇḍava tras la guerra: su presencia atrae a quienes se consagran a la austeridad y la contención, como si acudieran a atestiguar cómo el deber regio y el sufrimiento han madurado en humildad y reflexión dhármica.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the esteem for niyama (discipline) and vrata (vowed conduct): those who live by austerity are drawn to witness figures whose lives have been tested by duty and suffering, suggesting that true moral authority is recognized by the spiritually disciplined.
As the Pāṇḍavas reach the hermitage, many vow-observing ascetics assemble there out of curiosity to see them, marking the Pāṇḍavas’ arrival as an event of spiritual and social significance.