आचारप्रशंसा
Praise of Ācāra as the Basis of Longevity, Fame, and Prosperity
नाज्ञातैः सह गच्छेत नैको न वृषलै: सह । मल-मूत्रकी ओर न देखे
nā-jñātaiḥ saha gacchet naiko na vṛṣalaiḥ saha | mala-mūtra-kīṭaṃ na paśyet, tasmin kadācid api pādaṃ na nikṣipet | atyanta-sabere, adhikāṃ sāyaṃ gate, tathā madhyāhna-samaye ca kvacid bahiḥ na vrajet | na ca aparicita-puruṣaiḥ saha yātrāṃ kuryāt, na śūdrakaiḥ saha, na caikaḥ ||
Bhishma enseña reglas de conducta prudente: no debe viajarse con desconocidos, ni ir solo, ni frecuentar a quienes son tenidos por socialmente indignos. Debe evitarse mirar o pisar lugares impuros ligados a la excreción. Asimismo, conviene no salir en horas inseguras o infaustas: el alba demasiado temprana, el anochecer ya entrado en la oscuridad y el instante exacto del mediodía. En suma, el hombre disciplinado resguarda la pureza del cuerpo, la corrección social y la seguridad personal eligiendo lugares limpios, tiempos apropiados y compañeros dignos de confianza.
भीष्म उवाच
Maintain disciplined conduct by avoiding unsafe companionship (strangers, disreputable company), avoiding solitary travel, keeping away from impure places, and choosing appropriate times to go out—thus protecting purity, reputation, and safety in accordance with dharma.
In the Anushasana Parva’s instruction section, Bhishma continues advising Yudhishthira on practical dharma. Here he lists everyday behavioral restraints—where to go, when to go, and with whom to travel—as part of a broader code of righteous living.