Shloka 13
ययाति–अष्टक–प्रतर्दन संवादः | Yayāti’s Dialogue with Aṣṭaka and Pratardana on Merit, Gifts, and Ethical Restraint
शंसितात्मा जितक्रोधस्तर्पयन् पितृदेवता: । अग्नींश्व विधिवज्जुद्धन् वानप्रस्थविधानत:,उन्होंने अपने मनको शुद्ध करके क्रोधपर विजय पायी और प्रतिदिन देवताओं तथा पितरोंका तर्पण करते हुए वानप्रस्थाश्रमकी विधिसे शास्त्रीय विधानके अनुसार अग्निहोत्र प्रारम्भ किया
Vaiśampāyana uvāca: śaṃsitātmā jitakrodhas tarpayan pitṛdevatāḥ | agnīṃś ca vidhivaj juhvan vānaprasthavidhānataḥ ||
Dijo Vaiśampāyana: Purificada su alma interior y vencida la ira, ofrecía con regularidad libaciones a los dioses y a los espíritus de los antepasados; y, conforme a la disciplina prescrita para el estado de vānaprastha, mantenía debidamente los fuegos sagrados y realizaba las ofrendas al fuego (agnihotra) según la norma de las escrituras.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma through inner discipline and outer duty: purification of mind, conquest of anger, and faithful performance of daily obligations—especially honoring gods and ancestors and maintaining sacred rites appropriate to one’s āśrama (here, Vānaprastha).
Vaiśampāyana describes a person who has entered the forest-dweller mode of life, living by prescribed rules: he restrains anger, performs daily tarpana for gods and ancestors, and conducts fire-offerings (homa/agnnihotra) in a properly regulated manner.