Shloka 15
आदि पर्व — अध्याय ८३: ययाति-इन्द्र-संवादः तथा अष्टक-प्रश्नः
Yayāti–Indra Dialogue and Aṣṭaka’s Inquiry
(एवमुक्ता: कुमारास्ते देवयान्या सुमध्यमा ।) तेडदर्शयन् प्रदेशिन्या तमेव नृपसत्तमम् | शर्मिष्ठां मातरं चैव तथा5<चख्युश्न॒ दारका:,सुन्दरी देवयानीके इस प्रकार पूछनेपर उन बालकोंने पिताका परिचय देते हुए तर्जनी अँगुलीसे उन्हीं नृपश्रेष्ठ ययातिको दिखा दिया और शर्मिष्ठाको अपनी माता बताया
Vaiśampāyana uvāca: evam uktāḥ kumārās te devayānyā sumadhyamāḥ | te ’darśayan pradeśinyā tam eva nṛpasattamam | śarmiṣṭhāṃ mātaraṃ caiva tathā ’cakḥyuḥ darakāḥ ||
Dijo Vaiśampāyana: Así interpelados por Devayānī, de esbelta cintura, aquellos muchachos señalaron con el dedo índice a ese mismo, el mejor de los reyes, y declararon también que Śarmiṣṭhā era su madre. La escena revela en silencio la tensión moral de un linaje oculto y el inevitable aflorar de la verdad en el seno de la casa real.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Hidden relationships and disputed lineage cannot remain concealed for long; dharma in family life demands clarity about parentage and responsibility, and truth emerges even through the innocent speech of children.
Devayānī questions the boys; in response, they point with the forefinger to King Yayāti as their father and state that Śarmiṣṭhā is their mother, bringing a concealed domestic reality into the open.