Shloka 101
Ādi-parva Adhyāya 3 — Janamejaya’s Rite, Dhaumya’s Parīkṣā, and Uttanka’s Kuṇḍala Quest (सर्पसत्रप्रस्तावना–गुरुपरीक्षा–उत्तङ्कोपाख्यान)
स एवमुक्तो बाढमित्युक्त्वा तदा तद् वृषभस्य मूत्र पुरीषं च भक्षयित्वोत्तड़कः सम्भ्रमादुत्थित एवाप उपस्पृश्य प्रतस्थे,उसके पुनः ऐसा कहनेपर उत्तंकने “बहुत अच्छा” कहकर उसकी बात मान ली और उस बैलके गोबर तथा मूत्रको खा-पीकर उतावलीके कारण खड़े-खड़े ही आचमन किया। फिर वे चल दिये
sa evam ukto bāḍham ity uktvā tadā tad vṛṣabhasya mūtra-purīṣaṃ ca bhakṣayitvottakaḥ sambhramād utthita evāpa upaspṛśya pratasthē |
Así interpelado, Uttaṅka respondió: «Muy bien», y obedeció. Consumió entonces la orina y el estiércol del toro; y, por la prisa, realizó el ācamana (la ablución ritual de sorber agua) aún de pie, y prosiguió su camino. El episodio subraya la tensión entre la impureza exterior y la obediencia interior a una instrucción superior, cuando se asume un acto difícil por un voto de deber y por el propósito moral mayor de la búsqueda.
राम उवाच
Educational Q&A
The passage highlights steadfastness in dharma: a seeker may be required to endure socially repugnant or personally difficult acts when they are commanded within a legitimate vow-bound context. It also points to the distinction between external impurity and the inner intention of obedience and discipline.
Uttanka agrees to what he has been told, consumes the bull’s urine and dung, quickly performs ācamana while still standing due to urgency, and then departs to continue his mission.