Shloka 29
सुभद्राहरणम्
Subhadrā-haraṇa: Arjuna’s Taking of Subhadrā and the Dvārakā Assembly’s Response
कथमित्यब्रवीद् वाचा शोकार्त: सज्जमानया । युधिष्ठिरो गुडाकेशं भ्राता भ्रातरमच्युतम्,अर्जुनके मुखसे सहसा यह अप्रिय वचन सुनकर धर्मराज शोकातुर होकर लड़खड़ाती हुई वाणीमें बोले--'ऐसा क्यों करते हो?” इसके बाद राजा युधिष्ठिर धर्ममर्यादासे कभी च्युत न होनेवाले अपने भाई गुडाकेश धनंजयसे फिर दीन होकर बोले--“अनघ! यदि तुम मुझको प्रमाण मानते हो, तो मेरी यह बात सुनो--
katham ity abravīd vācā śokārtaḥ sajjamānayā | yudhiṣṭhiro guḍākeśaṃ bhrātā bhrātaram acyutam ||
Vencido por el dolor, Yudhiṣṭhira—con la voz vacilante—se dirigió a su hermano Guḍākeśa (Arjuna) y dijo: «¿Por qué actúas así?» Tras oír aquellas palabras ásperas e ingratas, el rey, firme en los límites del dharma, habló de nuevo con humildad, apelando al recto proceder y a la autoridad de la justicia.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even in grief and provocation, one should speak with restraint and within dharma, addressing wrongdoing through reasoned, ethically grounded counsel rather than anger.
After hearing an unpleasant statement, Yudhiṣṭhira—shaken with sorrow—turns to his brother Arjuna (Guḍākeśa) and questions his conduct (“Why?”), preparing to urge him toward a dharma-consistent course.