Vamana Purana — Skanda Slays Taraka & Mahisha, Shloka 14
Skanda’s Svastyayana and the Slaying of Taraka and Mahisha
Devanagari script
पुलस्त्य उवाच शृणु स्वस्त्ययनं पुण्यं यत्प्राह भगवान् हरिः स्कन्दस्य विजयार्थाय महिषस्य वधाय च
Transliteration
pulastya uvāca śṛṇu svastyayanaṃ puṇyaṃ yatprāha bhagavān hariḥ skandasya vijayārthāya mahiṣasya vadhāya ca
Translation
Pulastya said: “Listen to the meritorious svastyayana that the Blessed Hari proclaimed—meant for Skanda’s victory and for the slaying of Mahiṣa.”
Word by Word
पुलस्त्यःPulastya (sage)
पुलस्त्यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुलस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid/spoke
उवाच:
Kriya (क्रिया/Verbal action)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular)
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन (Singular)
स्वस्त्ययनम्auspicious rite/benediction (svastyayana)
स्वस्त्ययनम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootस्वस्त्ययन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; समासः—स्वस्ति + अयन (तत्पुरुष)
पुण्यम्holy, meritorious
पुण्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; विशेषणम् (qualifier) स्वस्त्ययनम्-शब्दस्य
यत्which (that)
यत्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; सम्बन्धसूचक (relative pronoun)
प्राहsaid/uttered
प्राह:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + अह्/ब्रू (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
भगवान्the Blessed Lord
भगवान्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हरिःHari (Vishnu)
हरिः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भगवान्-शब्दस्य अपपद/समनाधिकरण (apposition)
स्कन्दस्यof Skanda
स्कन्दस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootस्कन्द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
विजयार्थायfor (the sake of) victory
विजयार्थाय:
Sampradana (सम्प्रदान/Recipient-purpose)
TypeNoun
Rootविजय + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन; समासः—विजयस्य अर्थः (षष्ठी-तत्पुरुष)
महिषस्यof the buffalo(-demon)
महिषस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहिष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
वधायfor the slaying
वधाय:
Sampradana (सम्प्रदान/Purpose)
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative/4th), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
Speakers
Pulastya speaking to Nārada.
Primary Deities
PulastyaNaradaVishnu (Hari)Skanda (Kartikeya)
Key ThemesMantra/rite as instrument of victoryDivine speech as authoritative transmissionMythic warfare framed by ritual efficacyInter-deity cooperation (Hari aiding Skanda)
Verse Rasa (Emotional Flavour)
{ "primaryRasa": "vira", "secondaryRasa": "adbhuta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }