Previous Verse
Next Verse

Ramayana — Ayodhya Kanda, Sarga 37, Shloka 35

अयोध्याकाण्डे सर्गः ३७ — चीरधारणं, सीतासंकल्पः, वसिष्ठोपदेशः

Bark-Robe Episode and Vasistha’s Admonition

एकस्य रामस्य वने निवासस्त्वया वृतःकेकयराजपुत्री।विभूषितेयं प्रतिकर्मनित्या वसत्वरण्ये सह राघवेण।।2.37.35।।

ekasya rāmasya vane nivāsas tvayā vṛtaḥ kekaya-rāja-putrī | vibhūṣitā iyaṁ pratikarma-nityā vasatv araṇye saha rāghaveṇa || 2.37.35 ||

O princess of Kekaya, you sought forest-dwelling for Rāma alone. Therefore let this Sītā—ever accustomed to adornment—live in the wilderness together with Rāghava, remaining well adorned.

एकस्यof one / only (of)
एकस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः एकवचनम् (Genitive singular, masculine); विशेषणम्
रामस्यof Rama
रामस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी-विभक्तिः एकवचनम् (Genitive singular, masculine)
वनेin the forest
वने:
अधिकरण (Location)
TypeNoun
Rootवन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः एकवचनम् (Locative singular, neuter)
निवासःdwelling, residence
निवासः:
कर्तृ/विषय (Subject/topic: 'dwelling')
TypeNoun
Rootनिवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Nominative singular, masculine)
त्वयाby you
त्वया:
करण (Instrument/agent in passive)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया-विभक्तिः एकवचनम् (Instrumental singular: 'by you')
वृतःchosen, sought
वृतः:
कर्मणि-प्रयोगे क्रियाविशेषण/विधेय (Predicate: 'is chosen')
TypeVerb
Root√वृ (वरणे) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (Past passive participle); पुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Nominative singular, masculine); 'निवासः' इति पदेन सह अन्वयः
केकयराजपुत्रीO daughter of the king of Kekaya
केकयराजपुत्री:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootकेकय + राजन् + पुत्री (प्रातिपदिक); केकय-राज्ञः पुत्री
Formस्त्रीलिङ्गे सम्बोधन-प्रथमा एकवचनम् (Vocative/Nominative singular, feminine; address); षष्ठी-तत्पुरुषः
विभूषिताadorned, well-decorated
विभूषिता:
विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Root√भूष् (अलङ्कारे) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (Past passive participle); स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Nominative singular, feminine); 'इयम्' इति सर्वनाम्नः विशेषणम्
इयम्this (Sita)
इयम्:
कर्तृ (Subject: 'this (woman)')
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Nominative singular, feminine)
प्रतिकर्मनित्याalways engaged in daily adornment/service
प्रतिकर्मनित्या:
विशेषण (Qualifier of subject)
TypeAdjective
Rootप्रतिकर्मन् + नित्य (प्रातिपदिक); प्रतिकर्मणि नित्या
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः एकवचनम् (Nominative singular, feminine); सप्तमी/अधिकरण-तत्पुरुषार्थः (sense: 'always in/for the daily toilette/attendant service'); 'इयम्' इति विशेषणम्
वसतुlet (her) live / may (she) dwell
वसतु:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Root√वस् (निवासे) (धातु)
Formलोट्-लकारः (Imperative/benedictive sense); प्रथमपुरुषः एकवचनम् (3rd person singular); परस्मैपदम्
अरण्येin the wilderness/forest
अरण्ये:
अधिकरण (Location)
TypeNoun
Rootअरण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी-विभक्तिः एकवचनम् (Locative singular, neuter)
सहtogether with
सह:
सहकारक-सम्बन्ध (Association)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्ययम्; सहार्थक-उपपदं (indeclinable governing instrumental: 'with')
राघवेणwith Raghava (Rama)
राघवेण:
सहकारक (Companion; instrumental with 'saha')
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया-विभक्तिः एकवचनम् (Instrumental singular, masculine); 'सह' इत्यस्य उपपदेन नियोजितम्

O best among the virtuous! O lord of the world, I do not have any use for this army. I am giving away everything (to Bharata). Bring the bark only.

V
Vasiṣṭha
K
Kaikeyī
R
Rāma
S
Sītā
K
Kekaya

FAQs

Dharma stresses fairness and precision: since Kaikeyī’s demand targeted only Rāma, extending deprivation to Sītā is ethically unjustified.

Vasiṣṭha argues that Sītā should not be forced into bark-cloth austerity because Kaikeyī’s boon did not specify her.

Vasiṣṭha’s moral reasoning and advocacy for Sītā’s dignified treatment.