Shloka 96
महापद्माटव्यार्घ्यस्थापनकथनम्
Establishing the Arghya in the Mahāpadmāṭavī
Devanagari script
मालिनी चक्रिणी प्रोक्ता मुद्रा सर्वमहाङ्कुशा / इति चिन्तामणि गृहे सर्वज्ञाद्यन्तरावधि / चक्राणि कानिचित्प्रोक्तान्यन्यान्यपि मुने शृणु
Transliteration
mālinī cakriṇī proktā mudrā sarvamahāṅkuśā / iti cintāmaṇi gṛhe sarvajñādyantarāvadhi / cakrāṇi kānicitproktānyanyānyapi mune śṛṇu
Translation
She is spoken of as Mālinī and as Cakriṇī, and the Mudrā is called Sarvamahāṅkuśā. Thus, in the abode of Cintāmaṇi, beginning with Sarvajñādyantara, certain Cakras have been described; O sage, hear also of the other Cakras.
Word by Word
मालिनीMālinī
मालिनी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमालिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; name/epithet
चक्रिणीCakriṇī (she who bears the cakra)
चक्रिणी:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootचक्रिन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘one who has a cakra’
प्रोक्ताis called/declared
प्रोक्ता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘is said/called’
मुद्राMudrā
मुद्रा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
सर्वमहाङ्कुशाthe all-great goad (name/epithet)
सर्वमहाङ्कुशा:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व-महा-अङ्कुशा (प्रातिपदिक; समास)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘the all-great goad’ / ‘universally great aṅkuśā’
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्तिबोधक अव्यय (quotative/particle)
चिन्तामणि(in) Cintāmaṇi
चिन्तामणि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootचिन्ता-मणि (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग (or नपुंसकलिङ्ग as name), सप्तमी (7), एकवचन (with gṛhe); proper name ‘Cintāmaṇi’
गृहेin the abode/house
गृहे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative—‘in the house/abode’
सर्वज्ञाद्यन्तरावधिup to ‘Sarvajñādyantara’
सर्वज्ञाद्यन्तरावधि:
Desha/Parimana (देश/परिमाण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वज्ञ-आदि-अन्तर-अवधि (प्रातिपदिक; समास)
Formअव्ययीभावसमास; अव्ययवत् प्रयोगः = ‘up to (the one called) Sarvajñādyantara’
चक्राणिcakras (wheels/diagrams)
चक्राणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन
कानिचित्some
कानिचित्:
Visheshana (विशेषण)
TypeNoun
Rootकानि-चित् (सर्वनाम + अव्यय ‘चित्’)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; indefinite pronoun ‘some’
प्रोक्तानिhave been stated
प्रोक्तानि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-वच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; agrees with cakrāṇi
अन्यानिothers
अन्यानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; ‘other (ones)’
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय (particle) = ‘also/even’
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8), एकवचन
शृणुlisten
शृणु:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन; परस्मैपद