Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 26
Bhaṇḍāsurāhaṅkāra
The Mustering of the Daitya Forces and the Roar of War
Devanagari script
पुरस्य सालवलये कपिशीर्षकवेश्मसु / मण्डलाकारतो वस्तुन्दशाक्षौहिणिमादिशत्
Transliteration
purasya sālavalaye kapiśīrṣakaveśmasu / maṇḍalākārato vastundaśākṣauhiṇimādiśat
Translation
Within the city’s ring of sāla-wood ramparts, in the mansions fashioned like monkey heads, he commanded ten akṣauhiṇīs to be stationed in a circular array, like a maṇḍala.
Word by Word
पुरस्यof the city
पुरस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम्
साल-वलयेin the ring of sāla-trees (palisade)
साल-वलये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसाल (प्रातिपदिक) + वलय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषः (सालानां वलये)
कपि-शीर्षक-वेश्मसुin the monkey-headed houses/dwellings
कपि-शीर्षक-वेश्मसु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकपि (प्रातिपदिक) + शीर्षक (प्रातिपदिक) + वेश्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, बहुवचनम्; तत्पुरुषः (कपिशीर्षकानि वेश्मानि तेषु)
मण्डल-आकारतःin a circular formation
मण्डल-आकारतः:
Prakara (प्रकार/रीति)
TypeIndeclinable
Rootमण्डल (प्रातिपदिक) + आकार (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित-अव्यय)
Formअव्ययम्; तसिल्-प्रत्ययान्तम् (तस्) = 'in the form of/according to shape'
वस्तून्troops/forces (entities)
वस्तून्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवस्तु (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
दश-अक्षौहिणीम्a force of ten akṣauhiṇīs
दश-अक्षौहिणीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदश (संख्या-प्रातिपदिक) + अक्षौहिणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; द्विगु-समासः = 'ten akṣauhiṇīs (as a unit)'
आदिशत्ordered/assigned
आदिशत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + √दिश् (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; 'assigned/ordered'