Shloka 36
Naimiṣa-satra Praśna–Prativacana
The Sages’ Questions at Naimiṣa and Sūta’s Reply
Devanagari script
ऋषीणां नैमिषीयाणां तदभूदिव वज्रिणः / वृद्धाद्या ऋत्विजो वीरा ज्योतिष्टोमान् पृथक्पृथक्
Transliteration
ṛṣīṇāṃ naimiṣīyāṇāṃ tadabhūdiva vajriṇaḥ / vṛddhādyā ṛtvijo vīrā jyotiṣṭomān pṛthakpṛthak
Translation
To the rishis of Naimiṣa it seemed like Indra the wielder of the thunderbolt; the valiant ṛtvij priests, elders and others, performed the Jyotiṣṭoma rites each in turn.
Word by Word
ऋषीणाम्of the sages
ऋषीणाम्:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
नैमिषीयाणाम्of the Naimiṣa (sages)
नैमिषीयाणाम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootनैमिषीय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; स्थानविशेषण (of those belonging to Naimiṣa)
तत्that (state/thing)
तत्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
अभूत्was, became
अभूत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; उपसर्गः—अ (आगम/उपसर्गप्राय)
इवas if, like
इव:
Upamana-marker (उपमा-सूचक)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्यय; उपमावाचक निपात (particle of comparison)
वज्रिणःof the thunderbolt-bearer (Indra)
वज्रिणः:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन (इन्द्रस्य); वैकल्पिके प्रथमा-बहुवचनरूपेण न, अत्र ‘इन्द्रस्य’ इति ग्रहणम्
वृद्ध-आद्याःwith elders at the head
वृद्ध-आद्याः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवृद्ध + आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (वृद्धाः आद्याः येषां ते)
ऋत्विजःpriests
ऋत्विजः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootऋत्विज् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
वीराःvaliant
वीराः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण (ऋत्विजः)
ज्योतिष्टोमान्Jyotiṣṭoma sacrifices
ज्योतिष्टोमान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootज्योतिष्टोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; (यागविशेष-नाम)
पृथक्-पृथक्separately, each by itself
पृथक्-पृथक्:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपृथक् (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्त-अव्यय, विभागवाचक क्रियाविशेषण (distributive adverb)