Mantra 2
Sukta 32
Sanskrit (Devanagari)
रुद्रो वो ग्रीवा अशरैत् पिशाचाः पृष्टीर्वोऽपि शृणातु यातुधानाः । वीरुद् वो विश्वतोवीर्या यमेन समजीगमत्
IAST Transliteration
rudró vo grīvā́ aśarait piśācāḥ pṛṣṭī́r vo ’pí śṛṇātu yātudhānāḥ | vīrúd vo viśváto-vīryā́ yaména sám ajīgamat ||
English Translation (Griffith/Whitney)
May Rudra smite your necks, O Piśācas; may he also crush your backs, O Yātudhānas. The all-potent creeper-plant, with Yama, hath wholly borne you off.
Word by Word
रुद्रःRudra
रुद्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक)
वःof you / your
वः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ग्रीवाःnecks
ग्रीवाः:
कर्म (शृणातु इत्यस्य)
TypeNoun
Rootग्रीवा (प्रातिपदिक)
अशरैत्shattered / broke
अशरैत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootशॄ (धातु; शृणाति/शृणोति ‘to break, crush, shatter’)
पिशाचाःPiśācas (ghoulish beings)
पिशाचाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपिशाच (प्रातिपदिक)
पृष्ठीःbacks / spines
पृष्ठीः:
कर्म
TypeNoun
Rootपृष्ठी (प्रातिपदिक)
वःof you / your
वः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अपिalso / moreover
अपि:
—
TypeIndeclinable
Rootअपि (निपात)
शृणातुmay (he) shatter
शृणातु:
क्रिया
TypeVerb
Rootशॄ (धातु; शृणाति/शृणोति ‘to break, crush’)
यातुधानाःYātudhānas (sorcerer-demons)
यातुधानाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootयातुधान (प्रातिपदिक)
वीरुत्the herb / healing plant
वीरुत्:
कर्तृ
TypeNoun
Rootवीरुध्/वीरुत् (प्रातिपदिक; ‘creeping plant, herb’)
वःof you / your
वः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
विश्वतोवीर्याhaving strength on all sides / universally potent
विश्वतोवीर्या:
कर्तृ (विशेषण-रूपेण)
TypeAdjective
Rootविश्वतो-वीर्य (प्रातिपदिक; बहुव्रीहि/कर्मधारय-समासः)
यमेनwith Yama
यमेन:
करण
TypeNoun
Rootयम (प्रातिपदिक)
सम्together / completely (prefix)
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
अजीगमत्has gone / went (together)
अजीगमत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootगम् (धातु) + सम् (उपसर्ग)
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition (rakṣohā corpus)
Devata: Rudra; also Vīrudh (personified plant) and Yama (as destination of expulsion)
Chandas: Anuṣṭubh-like
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"raudra","secondary_rasa":"bhayankara","emotional_arc":"From confrontation to final banishment.","listener_experience":"A sharp protective jolt followed by certainty that danger is gone.","intensity":9}