Mantra 5
Sukta 16
Sanskrit (Devanagari)
भग एव भगवाँ अस्तु देवस्तेना वयं भगवन्तः स्याम । तं त्वा भग सर्व इज्जोहवीमि स नो भग पुरएता भवेह
IAST Transliteration
bhága evá bhágavāṃ astu devás ténā vayáṃ bhágavantaḥ syāma | táṃ tvā bhága sárva íj johavīmi sá no bhága puraetā́ bhavéhá
English Translation (Griffith/Whitney)
Bhaga indeed—let the god be the Fortunate One; thereby may we be fortunate. Thee, O Bhaga, do all men verily invoke again and again: be thou for us, O Bhaga, our leader in front, here.
Word by Word
भगःBhaga (the god of fortune/portion)
भगः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootभग (प्रातिपदिक)
एवindeed, just
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव
भगवान्possessing fortune; blessed
भगवान्:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
अस्तुlet (him) be
अस्तु:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
देवःthe god
देवः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
तेनby him/thereby
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वयम्we
वयम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भगवन्तःfortunate, blessed
भगवन्तः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootभगवत् (प्रातिपदिक)
स्यामmay we be
स्याम:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
तम्him
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
त्वाyou
त्वा:
कर्म
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भगO Bhaga
भग:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootभग (प्रातिपदिक)
सर्वःall (of me), wholly
सर्वः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
इत्just, indeed (emphatic)
इत्:
—
TypeIndeclinable (particle)
Rootइत्
जोहवीमिI repeatedly invoke/call
जोहवीमि:
—
TypeVerb
Rootह्वे (धातु) / √ह्वा
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us/our
नः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
भगO Bhaga
भग:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootभग (प्रातिपदिक)
पुरएताone who goes in front; leader, forerunner
पुरएता:
कर्तृ
TypeNoun/Adjective
Rootपुरएतृ (प्रातिपदिक) < पुरः + √इ (एतृ)
भवbe (become)
भव:
—
TypeVerb
Rootभू (धातु)
इहhere
इह:
अधिकरण
TypeIndeclinable
Rootइह
Attribution
Rishi: Atharvanic tradition
Devata: Bhaga
Chandas: Triṣṭubh
Mantra Rasa
{"primary_rasa":"vira","secondary_rasa":"shanta","emotional_arc":"From confident declaration to vigorous calling, ending in calm assurance of guidance.","listener_experience":"Courage and forwardness with a protective calm.","intensity":6}