Sutra 4
Devanagari script
परिक्षीणः अन्यात्तस्वः कदर्यः व्यसनी अत्याहितव्यवहारश्च इति लुब्धवर्गः ॥ कZ_०१.१४.०४ ॥
Transliteration
parikṣīṇaḥ anyāttasvaḥ kadaryaḥ vyasanī atyāhitavyavahāraś ca iti lubdhavargaḥ
Translation
The ‘greedy set’ consists of those who are financially depleted, live on others’ property, are miserly, addicted to vices, and engage in excessively harmful/unscrupulous dealings.
Word by Word
परिक्षीणःexhausted; depleted; worn out
परिक्षीणः:
TypeAdjective (Participle)
Rootक्षि (क्षय) उपसर्गः परि-
Formप्रातिपदिकम्: परिक्षीण (कृदन्त, क्त-प्रत्यय); पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम्
अन्यात्तस्वःone whose wealth is taken from others; living on others’ property
अन्यात्तस्वः:
TypeAdjective (Compound)
Rootअन्य + आत्त + स्व (स्व)
Formसमासः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम्; विग्रहः: अन्यात् आत्तः स्वः यस्य सः (परधनापहृतस्वधन/परधनगृहीतस्व)
कदर्यःmiserly; stingy
कदर्यः:
TypeNoun/Adjective
Rootकदर्य
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम्
व्यसनीaddicted; given to vices
व्यसनी:
TypeNoun/Adjective
Rootव्यसनिन् (व्यसन)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम्; प्रातिपदिकम्: व्यसनिन्
अत्याहितव्यवहारःone excessively engaged in dealings/litigation; overly litigious
अत्याहितव्यवहारः:
TypeNoun (Compound)
Rootअति + आहित + व्यवहार
Formसमासः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विशेषणम्; विग्रहः: अति-आहितः (अत्यन्तं स्थापितः/प्रवृत्तः) व्यवहारः यस्य सः
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
इतिthus; so (designating)
इति:
TypeParticle
Rootइति
Formइत्यर्थक-अव्ययम्; उद्धरण/परिसमाप्तिसूचकः
लुब्धवर्गःthe class/group of the greedy
लुब्धवर्गः:
TypeNoun (Compound)
Rootलुब्ध + वर्ग
Formसमासः; पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विग्रहः: लुब्धानां वर्गः / लुब्धः एव वर्गः (समूहः)
Entities Mentioned
L
lubdhavarga (greedy/disaffected class)FAQs
To identify predictable leverage points—poverty, dependence, vice, and unscrupulous conduct—that make a person more recruitable via inducements and easier to control.
That financially stressed and vice-prone actors are high-risk nodes for bribery, leakage, and manipulation—both inside one’s state and in an adversary’s.