Sutra 10

पञ्चदश रथस्य हस्तिनो वा पञ्च चाश्वाः ॥ कZ_१०.५.१० ॥

pañcadaśa rathasya hastino vā pañca cāśvāḥ

For a chariot—or for an elephant—there are fifteen men; and five horses are assigned/attached.

पञ्चदशfifteen
पञ्चदश:
TypeNumeral
Rootपञ्चन्/दशन् (संख्याशब्दौ)
Formसंख्यावाचकः; प्रथमा/द्वितीया एकवचनम् (अव्यक्त-लिङ्गनिर्णयः; गणनापूरक-विशेषणरूपेण)
रथस्यof a chariot
रथस्य:
TypeNoun
Rootरथ
Formषष्ठी एकवचनम्; पुंलिङ्गम्
हस्तिनःof an elephant
हस्तिनः:
TypeNoun
Rootहस्तिन्
Formषष्ठी एकवचनम्; पुंलिङ्गम् (हस्तिन्-शब्दः)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
पञ्चfive
पञ्च:
TypeNumeral
Rootपञ्चन् (संख्याशब्दः)
Formसंख्यावाचकः; प्रथमा/द्वितीया बहुवचनम् (विशेषणरूपेण)
and
:
TypeParticle
Root
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
अश्वाःhorses
अश्वाः:
TypeNoun
Rootअश्व
Formप्रथमा बहुवचनम्; पुंलिङ्गम्
C
chariot
E
elephant
H
horses (attached)
S
support personnel

FAQs

They are high-value, complex assets requiring drivers/mahouts, fighters, guards, and maintenance/handling staff to keep them effective.

It suggests planned mobility/escort or relay capacity as part of the establishment, not an ad hoc battlefield improvisation.