Sutra 12
Devanagari script
योजनमधमा अध्यर्धं मध्यमा द्वियोजनमुत्तमा सम्भाव्या वा गतिः ॥ कZ_१०.२.१२ ॥
Transliteration
yojanam adhamā adhyardhaṃ madhyamā dviyojanam uttamā sambhāvyā vā gatiḥ
Translation
The expected marching rate may be: one yojana (low), one-and-a-half (medium), or two yojanas (high), as feasible.
Word by Word
योजनम्a yojana (unit of distance)
योजनम्:
TypeNoun
Rootयोजन
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (प्रमाणवाचक)
अधमाthe lowest (rate)
अधमा:
TypeAdjective
Rootअधम
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; (गति-शब्दस्य विशेषणम्)
अध्यर्धम्one and a half (yojanas)
अध्यर्धम्:
TypeNoun/Adjective (measure)
Rootअध्यर्ध
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘अर्धाधिकम्’ (= 1.5) परिमाणवाचक
मध्यमाthe middle/medium (rate)
मध्यमा:
TypeAdjective
Rootमध्यम
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; (गति-शब्दस्य विशेषणम्)
द्विtwo
द्वि:
TypeNumeral
Rootद्वि
Formअव्यय/संख्यावाचक-पूर्वपद (समासे प्रयुक्तम्)
योजनम्yojana(s)
योजनम्:
TypeNoun
Rootयोजन
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (द्वि-पूर्वकसमासस्य उत्तरपदम्)
उत्तमाthe highest/best (rate)
उत्तमा:
TypeAdjective
Rootउत्तम
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; (गति-शब्दस्य विशेषणम्)
सम्भाव्याto be considered/estimated (as possible)
सम्भाव्या:
TypeVerbal adjective (Gerundive)
Rootसम्-√भू (सम्भव)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; विधिलिङ्गार्थक-कर्तव्यता/सम्भावना: ‘सम्भाव्य’ = ‘सम्भावनीय/अनुमेय/गणनीय’
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्यय
गतिःmovement; rate/distance of travel
गतिः:
TypeNoun
Rootगति
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
Entities Mentioned
Y
yojanaFAQs
To standardize planning while allowing commanders to adjust tempo to terrain, supply, fatigue, and threat conditions.