Mantra 1
Rishi: Vājasaneyin tradition (later attribution varies; not explicit here)
Devata: Prajāpati (as the totality including Agni, Āditya, Vāyu, Candra, Brahman, Waters)
Chandas: Yajus-style (non-ṛk metrical prose with cadence)
Samhita Patha (Devanagari)
तदे॒वाग्निस्तदा॑दि॒त्यस्तद्वा॒युस्तदु॑ च॒न्द्रमा॑: । तदे॒व शु॒क्रं तद्ब्रह्म॒ ता आप॒: स प्र॒जाप॑तिः
Transliteration
tád evā́gnis tád ādityás tád vāyús tádu candrámāḥ | tád eva śukráṃ tád bráhma tā́ ā́paḥ sá prajā́patiḥ
Translation
Das ist wahrlich Agni; das ist Āditya; das ist Vāyu; das ist in der Tat der Mond. Das ist das Leuchtende (der Glanz); das ist Brahman; das sind die Wasser: das ist Prajāpati.
Padapatha (Word Analysis)
तत् । एव । अग्निः । तत् । आदित्यः । तत् । वायुः । तत् । उ । चन्द्रमाः । तत् । एव । शुक्रम् । तत् । ब्रह्म । ताः । आपः । सः । प्रजापतिः
Word by Word
तत्that (indeed)
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एवindeed / just
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात)
अग्निःAgni (fire)
अग्निः:
Kartā
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आदित्यःĀditya (the Sun)
आदित्यः:
Kartā
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वायुःVāyu (wind)
वायुः:
Kartā
TypeNoun
Rootवायु (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
उand / also (emphatic particle)
उ:
—
TypeIndeclinable
Rootउ (निपात)
चन्द्रमाःthe Moon
चन्द्रमाः:
Kartā
TypeNoun
Rootचन्द्रमस् (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
एवindeed / just
एव:
—
TypeIndeclinable
Rootएव (निपात)
शुक्रम्the bright one / brightness
शुक्रम्:
Kartā
TypeNoun/Adjective
Rootशुक्र (प्रातिपदिक)
तत्that
तत्:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
ब्रह्मBrahman / the sacred power
ब्रह्म:
Kartā
TypeNoun
Rootब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
ताःthose
ताः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आपःthe waters
आपः:
Kartā
TypeNoun
Rootआप् (प्रातिपदिक; नित्यबहुवचन)
सःhe / that (masc.)
सः:
Kartā
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
प्रजापतिःPrajāpati (Lord of creatures)
प्रजापतिः:
Kartā
TypeNoun
Rootप्रजापति (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
P
PrajāpatiA
AgniĀ
Āditya (Sūrya)V
VāyuC
Candra (Soma/Moon)B
BrahmanĀ
Āpas (Waters)Ś
Śukra (Splendour)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes