Mantra 34

Rishi: Ṛgvedic Vāyu tradition (as transmitted in VS)

Devata: Vāyu (with associative link to Tvaṣṭṛ)

Chandas: RV-derived (adapted into Yajus cadence)

Samhita Patha (Devanagari)

तव॑ वायवृतस्पते॒ त्वष्टु॑र्जामातरद्भुत । अवा॒ᳪस्या वृ॑णीमहे

Transliteration

táva vāyav ṛtáspate tváṣṭur jāmātar adbhuta | avā́ṃsyā vṛṇīmahe

Translation

Dein sind, o Vāyu, Herr des ṛta, o wunderbarer Schwiegersohn des Tvaṣṭṛ, die Schutzwehren; diese erwählen wir.

Padapatha (Word Analysis)

तव॑ । वा॒य॒व् । ऋ॒त॒स्-प॒ते॒ । त्वष्टुः॑ । जा॒मा॒त॒र् । अ॒द्भु॒त॒ । अ॒वा॒ᳪस्या । वृ॒णी॒म॒हे॒ ।

Word by Word

• तव: of you / your
• तव: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: त्वद् (युष्मद्-शब्द)

• वायो: O Vāyu
• वायो: सम्बोधन
• Type: Noun (address)
• Root: वायु (प्रातिपदिक)

• वृतस्पते: O lord of Vṛtas / O lord of the enclosure (epithet)
• वृतस्पते: सम्बोधन
• Type: Noun (address)
• Root: वृतस्-पति (समास; प्रातिपदिक)

• त्वष्टुः: of Tvaṣṭṛ
• त्वष्टुः: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Noun
• Root: त्वष्टृ (प्रातिपदिक)

• जामातर्: O son-in-law
• जामातर्: सम्बोधन
• Type: Noun (address)
• Root: जामातृ (प्रातिपदिक)

• अद्भुत: O wondrous one
• अद्भुत: सम्बोधन
• Type: Adjective (address)
• Root: अद्भुत (प्रातिपदिक)

• अव: down; forth; (as a verbal preverb)
• अव: —
• Type: Indeclinable
• Root: अव (उपसर्ग/निपात)

• अस्याः: of this (f.) / of her
• अस्याः: सम्बन्ध (genitive relation)
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (स्त्रीलिङ्ग-प्रातिपदिक: अस्या-)

• वृणीमहे: we choose / we seek
• वृणीमहे: क्रिया (कर्तृ: वयम्)
• Type: Verb
• Root: √वृ (वृणीते) चयन/वरणे

Entities Mentioned

• Vāyu
• Tvaṣṭṛ