Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 49

Rishi: Vājasaneyin ritual tradition (Agnicayana corpus)
Devata: Agni (with Aditi-bandhu)
Chandas: Ritual yajus with triṣṭubh-like cadence

इ॒मᳪ सा॑ह॒स्रᳪ श॒तधा॑र॒मुत्सं॑ व्य॒च्यमा॑नᳪ सरि॒रस्य॒ मध्ये॑ । घृ॒तं दुहा॑ना॒मदि॑तिं॒ जना॒याग्ने॒ मा हि॑ᳪसीः पर॒मे व्यो॑मन् । ग॒व॒यमा॑र॒ण्यमनु॑ ते दिशामि॒ तेन॑ चिन्वा॒नस्त॒न्वो नि षी॑द । ग॒व॒यं ते॒ शुगृ॑च्छतु॒ यं द्वि॒ष्मस्तं ते॒ शुगृ॑च्छतु

imáṁ sā̱hasáraṁ śa̱tadhā́ram útsaṁ vya̱cyámānaṁ sa̱rírasya mádhye | ghṛ̱táṁ dúhānām áditiṁ ja̱nā́yāgne mā́ hiṁsīḥ paṟamé vyòman | ga̱vayám āra̱ṇyám ánu te diśāmi téna cinvā̱nas ta̱nvò ní ṣīda | ga̱vayáṁ te śúg gṛcchatu yáṁ dvi̱ṣmás táṁ te śúg gṛcchatu ||

Verletze nicht diese tausendfache, hundertströmige Quelle, die sich in der Mitte des Leibes ausbreitet — Aditi für die Menschen, die Ghee melkt. O Agni, verletze (sie) nicht im höchsten Himmel. Den wilden Gavaya des Waldes weise ich dir zu; mit ihm, während wir dich aufbauen, setze dich nieder in unserem Leib. Der Gavaya trage dein Unheil fort; wen wir hassen, zu dem trage er dein Unheil.

इ॒मम् । सा॒ह॒स्रम् । श॒तधा॑रम् । उत्स॑म् । वि॒अ॒च्यमा॑नम् । स॒रि॒रस्य॑ । मध्ये॑ । घृ॒तम् । दुहा॑नाम् । अदि॑तिम् । जना॒य । अ॒ग्ने॒ । मा । हि॒ᳪसीः । पर॒मे । व्यो॑मन् । ग॒व॒यम् । आ॒र॒ण्यम् । अनु॑ । ते॒ । दि॒शा॒मि॒ । तेन॑ । चि॒न्वा॒नः । त॒न्वः॑ । नि । षी॑द । ग॒व॒यम् । ते॒ । शुक् । गृ॒च्छ॒तु॒ । यम् । द्वि॒ष्मः । तम् । ते॒ । शुक् । गृ॒च्छ॒तु॒

इमम्this (one/it)
इमम्:
कर्म
TypePronoun
Rootइदम्
साहस्रम्thousandfold / of a thousand
साहस्रम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootसाहस्र (सहस्र)
शतधारम्having a hundred streams
शतधारम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootशत-धार
उत्सम्spring, fountain
उत्सम्:
कर्म
TypeNoun
Rootउत्स
व्यच्यमानम्spreading out, expanding
व्यच्यमानम्:
कर्म
TypeParticiple
Rootव्यच् (वि+अच्)
शरीरस्यof the body
शरीरस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootशरीर
मध्येin the middle
मध्ये:
अधिकारण
TypeNoun
Rootमध्य
घृतम्ghee
घृतम्:
कर्म
TypeNoun
Rootघृत
दुहानाम्milking, yielding
दुहानाम्:
कर्तृ (विशेषणरूपेण)
TypeParticiple
Rootदुह्
अदितिम्Aditi
अदितिम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअदिति
जनायfor the people
जनाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootजन
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootअग्नि
माdo not
मा:
TypeParticle
Rootमा
हिंसीःharm (you)
हिंसीः:
क्रिया
TypeVerb
Rootहिंस्
परमेin the highest
परमे:
अधिकारण
TypeAdjective
Rootपरम
व्योमन्in the sky/heaven
व्योमन्:
अधिकारण
TypeNoun
Rootव्योमन्
गवयम्gavaya (wild ox)
गवयम्:
कर्म
TypeNoun
Rootगवय
आरण्यम्wild, of the forest
आरण्यम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootआरण्य
अनुafter, along
अनु:
TypePreverb/Indeclinable
Rootअनु
तेof you / your
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वम्
दिशामिI assign/point out
दिशामि:
क्रिया
TypeVerb
Rootदिश्
तेनwith that / by that
तेन:
करण
TypePronoun
Rootतद्
चिन्वानःgathering, collecting
चिन्वानः:
कर्ता
TypeParticiple
Rootचि (चिनोति)
तन्वःof the body/self
तन्वः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootतनू
निdown, in
नि:
TypePreverb/Indeclinable
Rootनि
षीदsit down
षीद:
क्रिया
TypeVerb
Rootसद्
गवयम्the gavaya
गवयम्:
कर्ता
TypeNoun
Rootगवय
तेyour / of you
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वम्
शुक्heat, burning force
शुक्:
कर्ता
TypeNoun
Rootशुच्/शुक् (दाह/तेजस्)
ऋच्छतुmay it go/come
ऋच्छतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootऋ (ऋच्छति)
यम्whom
यम्:
कर्म
TypePronoun
Rootयद्
द्विष्मःwe hate
द्विष्मः:
क्रिया
TypeVerb
Rootद्विष्
तम्him
तम्:
कर्म
TypePronoun
Rootतद्
तेyour
ते:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootत्वम्
शुक्burning force
शुक्:
कर्ता
TypeNoun
Rootशुच्/शुक् (दाह/तेजस्)
ऋच्छतुmay it go/come
ऋच्छतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootऋ (ऋच्छति)
A
Agni
A
Aditi