HomeRamayanaYuddha KandaSarga 67Shloka 133
Previous Verse
Next Verse

Shloka 133

कुम्भकर्णवधः

The Slaying of Kumbhakarna

कुम्भकर्णस्तुसङ्कृद्धस्समारूढःप्लवङ्गमैः ।।।।व्यधूनयत्तान्वेगेनदुष्टहस्तीवहस्तिपान् ।

kumbhakarṇas tu saṅkruddhaḥ samārūḍhaḥ plavaṅgamaiḥ | vyadhūnayat tān vegena duṣṭahastīva hastipān ||

Doch Kumbhakarna, erzürnt, als die Vanaras ihn bestiegen, schüttelte sie mit Wucht ab—wie ein bösartiger Elefant seinen Reiter abschleudert.

kumbhakarṇaḥKumbhakarna
kumbhakarṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkumbhakarṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
tubut/then
tu:
Sambandha (सम्बन्धः)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय (contrast/continuation particle)
saṅkṛddhaḥenraged
saṅkṛddhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsaṅkṛddha (प्रातिपदिक; sam + √krudh + kta)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (PPP); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्
samārūḍhaḥmounted/climbed upon
samārūḍhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsam-ā + √ruh (धातु) + kta (कृत्)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (PPP: mounted/ascended); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्
plavaṅgamaiḥby the monkeys
plavaṅgamaiḥ:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootplavaṅgama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (3rd/Instrumental), बहुवचनम्
vyadhūnayatshook off
vyadhūnayat:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi + ā + √dhū (धातु)
Formलङ्-लकारः (Imperfect/Past), परस्मैपदम्, प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्
tānthem
tān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
vegenawith speed/force
vegena:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootvega (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
duṣṭa-hastīa vicious elephant
duṣṭa-hastī:
Upamana (उपमान/standard of comparison)
TypeNoun
Rootduṣṭa (प्रातिपदिक) + hastin (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समासः (duṣṭaḥ hastī); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
ivalike
iva:
Sambandha (सम्बन्धः/comparison)
TypeIndeclinable
Rootiva (अव्यय)
Formउपमा-वाचक-अव्यय (comparative particle)
hastipānelephant-riders/mahouts
hastipān:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roothastipa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, बहुवचनम्

Enraged Kumbhakarna shook off the monkeys climbed on his body like a harsh elephant shakes off its rider.

K
Kumbhakarna
V
Vanaras

FAQs

Unchecked anger magnifies harm; the epic contrasts disciplined, purposeful force with rage-driven violence that endangers many.

Kumbhakarna resists the Vanaras’ attempt to restrain him and violently throws them off.

For the protagonists, perseverance is implied—continuing the righteous effort despite setbacks.