Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

रावणस्य अन्त्येष्टिः

Ravana’s Funeral Rites and the Ethics of Post-War Conduct

अरुन्धत्याविशिष्टांतांरोहिण्याश्चापिदुर्मते ।सीतांधर्षयतामान्यांत्वयाह्यसदृशंकृतम् ।।।।

arundhatyā viśiṣṭāṃ tāṃ rohiṇyāś cāpi durmate | sītāṃ dharṣayatā mānyāṃ tvayā hy asadṛśaṃ kṛtam ||

O du von bösem Sinn! Die ehrwürdige Sītā, erhabener noch als Arundhatī und Rohiṇī, wurde durch deinen Hochmut geschändet; diese Tat war dir gänzlich unwürdig.

arundhatyāby/than Arundhati
arundhatyā:
Upamāna/Comparison (उपमान/तुलना-निर्देश)
TypeNoun
Rootarundhatī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
viśiṣṭāmdistinguished; superior
viśiṣṭām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootviśiṣṭa (प्रातिपदिक/कृदन्त-प्रयोग)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying Sita)
tāmthat (woman)
tām:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
rohiṇyāḥ(than) Rohini
rohiṇyāḥ:
Upamāna/Comparison (उपमान)
TypeNoun
Rootrohiṇī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया/षष्ठी (Instr./Gen.), एकवचन; अत्र तृतीया-तुलनार्थे
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
apieven/also
api:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपि-कार (also/even)
durmateO evil-minded one
durmate:
Sambodhana (सम्बोधन/address)
TypeNoun
Rootdurmati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, संबोधन (Voc.), एकवचन
sītāmSita
sītām:
Karma (कर्म/object of 'dharṣayatā')
TypeNoun
Rootsītā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
dharṣayatāby (you) assaulting
dharṣayatā:
Karta (कर्ता/agent-instrumental)
TypeVerb
Rootdhṛṣ (धातु) + dharṣayat (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; "by you who were violating/assaulting"
mānyāmvenerable; respected
mānyām:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmānya (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम्
tvayāby you
tvayā:
Karta (कर्ता/agent)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन
hiindeed
hi:
Nipāta (निपात/emphasis)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिश्चय/हेतुबोधक अव्यय (indeed/for)
asadṛśamunbefitting; improper
asadṛśam:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootasadṛśa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying kṛtam)
kṛtamwas done
kṛtam:
Kriyā (क्रिया/predicate)
TypeVerb
Rootkṛ (धातु) + kṛta (कृदन्त)
Formभूतकाले क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; "(it) was done"

"O evil minded king! Sita is to be respected even more than Arundathi or Rohini. Your arrogant action to her is unworthy."

S
Sītā
A
Arundhatī
R
Rohiṇī
R
Rāvaṇa

FAQs

Dharma demands honor and protection of the virtuous; violating a woman who is ‘mānyā’ (worthy of reverence) is a grave adharma.

Mandodarī rebukes Rāvaṇa’s offense against Sītā by invoking exemplars of chastity and virtue (Arundhatī, Rohiṇī).

Sītā’s sanctity and honor; the verse highlights the ideal of revered womanhood and the duty to respect it.