Previous Verse
Next Verse

Shloka 26

लक्ष्मणक्रोधः सुग्रीवप्रबोधनं च

Lakshmana’s Wrath and the Summoning of Sugriva

कृत्स्नांहि कपिभिर्व्याप्तां द्रुमहस्सैर्महाबलैः।।अपश्यल्लक्ष्मणः क्रुद्धः किष्किन्धां तां दुरासदाम्।

kṛtsnāṃ hi kapibhir vyāptāṃ drumahastair mahābalaiḥ | apaśyal lakṣmaṇaḥ kruddhaḥ kiṣkindhāṃ tāṃ durāsadām ||

Lakṣmaṇa, vom Zorn entbrannt, erblickte jenes schwer zu erstürmende Kiṣkindhā, ganz erfüllt von mächtigen Affen, die Bäume in den Händen trugen.

kṛtsnāmentire
kṛtsnām:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootkṛtsna (प्रातिपदिक)
Formविशेषण; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle), हेत्वर्थ/निश्चयार्थ (indeed/for)
kapibhiḥby monkeys
kapibhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootkapi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन
vyāptāmfilled/pervaded
vyāptām:
Karma-anvaya (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootvyāpta (कृदन्त; vi- उपसर्ग + √āp (धातु) + क्त)
Formविशेषण; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) ‘pervaded/filled’
druma-hastaiḥwith trees in their hands
druma-hastaiḥ:
Karaṇa-anvaya (करणविशेषण)
TypeAdjective
Rootdruma (प्रातिपदिक) + hasta (प्रातिपदिक)
Formविशेषण; पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (drumāḥ hastāḥ yeṣām = having trees in (their) hands)
mahā-balaiḥvery strong
mahā-balaiḥ:
Karaṇa-anvaya (करणविशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bala (प्रातिपदिक)
Formविशेषण; पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; समासः कर्मधारयः (mahac ca tat balaṃ = very strong)
apaśyatsaw
apaśyat:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√dṛś (धातु) + apa- उपसर्ग
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
lakṣmaṇaḥLakshmana
lakṣmaṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootlakṣmaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
kruddhaḥangry
kruddhaḥ:
Karta-anvaya (कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootkruddha (कृदन्त; √krudh (धातु) + क्त)
Formविशेषण; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त ‘angered’
kiṣkindhāmKishkindha
kiṣkindhām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkiṣkindhā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
tāmthat
tām:
Karma-anvaya (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
durāsadāmhard to approach
durāsadām:
Karma-anvaya (कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootdur- (उपसर्ग/प्रत्ययार्थ) + āsada (प्रातिपदिक; √sad (धातु) + घञ्/अ)
Formविशेषण; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; समासः कर्मधारयः (dur + āsadā = difficult to approach/inaccessible)

Enraged Lakshmana saw the huge inacccessible city of Kishkinda filled with mighty strong and fierce monkeys holding trees in hand.

L
Lakṣmaṇa
K
Kishkindhā
M
Monkeys (kapayaḥ)
T
Trees (druma)

FAQs

Dharma includes holding allies accountable to promises; Lakṣmaṇa’s anger arises from perceived breach of pledged duty to Rāma.

Lakṣmaṇa arrives at Kishkindhā and observes the city’s formidable defenses and the assembled monkey warriors.

Lakṣmaṇa’s firmness (niścaya) in safeguarding Rāma’s cause and insisting on timely, truthful commitment.