Shloka 153
Adhyāya 290: Kuntī’s Mantra-Parīkṣā and the Appearance of Sūrya (कुन्ती–सूर्यसंवादः)
प्रहर्तुमैच्छत् त॑ं चास्य प्रासं चिच्छेद लक्ष्मण: । लक्ष्मणके तीखे बाणोंसे टूक-टूक होकर वे तोमर पृथ्वीपर बिखर गये। तब महावेगशाली वालिपुत्र श्रीमान् अंगदने एक वृक्ष उठा लिया और दौड़कर इन्द्रजित॒के मस्तकपर उसे दे मारा; परंतु इन्द्रजित् इससे तनिक भी विचलित न हुआ। उस पराक्रमी वीरने प्रासद्वारा अंगदकी छातीमें प्रहार करनेका विचार किया, किंतु लक्ष्मणने उसे पहले ही काट गिराया
prahartum aicchat taṃ cāsya prāsaṃ ciccheda lakṣmaṇaḥ | lakṣmaṇake tīkṣṇe bāṇoṃ se ṭūk-ṭūk hokar ve tomara pṛthvīpar bikhar gaye | tataḥ mahāvegāśālī vāliputraḥ śrīmān aṅgadaḥ ekaṃ vṛkṣam utpāṭya dhāvan indrajitaḥ mastake tam abhyahanat | parantu indrajit tena tanik api na vicacāla | sa parākrama-vīraḥ prāsena aṅgadasya vakṣasi prahartuṃ matim akarot, kintu lakṣmaṇaḥ taṃ prāk eva chittvā pātayām āsa |
Mārkaṇḍeya sprach: Lakṣmaṇa, im Begriff zuzuschlagen, hieb den Speer nieder, der auf ihn gezielt war. Von Lakṣmaṇas scharfen Pfeilen in Stücke zerschmettert, zerstreuten sich die Wurfspieße über die Erde. Da riss der ruhmreiche Aṅgada, Vālis Sohn und von großer Schnelligkeit, einen Baum aus und stürmte heran, um ihn Indrajit auf das Haupt zu schlagen; doch Indrajit wankte nicht im Geringsten. Der tapfere Held beschloss darauf, Aṅgadas Brust mit dem Speer zu durchbohren, aber Lakṣmaṇa, der die Gefahr zuvor erkannte, trennte ihn zuerst ab und ließ ihn zu Boden fallen.
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Prowess is inseparable from vigilance and responsibility: Lakṣmaṇa’s excellence is shown in anticipating danger and protecting others, while Indrajit’s steadiness illustrates the ideal of composure under assault. Courage without alert restraint can become reckless; disciplined action sustains dharmic conduct even in war.
In the battle, Lakṣmaṇa intercepts and cuts down a spear aimed at him, shattering the javelins. Aṅgada uproots a tree and strikes Indrajit’s head, but Indrajit remains unmoved. Indrajit then attempts to spear Aṅgada’s chest, yet Lakṣmaṇa again prevents the blow by severing the spear beforehand.