Shloka 2
द्वैतवनगमनम् (Dvāitavana-gamanam) — Journey and Settlement at Dvaita Forest-Lake
यतींश्व॒ राजा स मुनींश्व॒ सर्वा- स्तस्मिन् वने मूलफलैरुदग्रै: । द्विजातिमुख्यानृषभ: कुरूणां संतर्पयामास महानुभाव:,कुरुश्रेष्ठ महानुभाव राजा युधिष्ठिरने उस वनमें रहनेवाले सम्पूर्ण यतियों, मुनियों और श्रेष्ठ ब्राह्मणोंको उत्तम फल-मूलोंके द्वारा तृप्त किया। अत्यन्त तेजस्वी पुरोहित धौम्य पिताकी भाँति उस महावनमें रहनेवाले राजकुमार पाण्डवोंके यज्ञ-याग, पितृ-श्राद्ध तथा अन्य सत्कर्म करते-कराते रहते थे
Vaiśampāyana uvāca | yatīnś ca rājā sa munīnś ca sarvās tasmin vane mūla-phalair udagraiḥ | dvijāti-mukhyān ṛṣabhaḥ kurūṇāṃ saṃtarpayām āsa mahānubhāvaḥ ||
Vaiśampāyana sprach: Jener großherzige König—der Vornehmste unter den Kurus—sättigte, während er im Wald weilte, alle Asketen und Weisen dort sowie die führenden zweimalgeborenen Brahmanen mit vortrefflichen Wurzeln und Früchten. Die Szene unterstreicht Yudhiṣṭhiras dharmische Königsherrschaft selbst im Exil: geistige Gäste zu ehren und die Waldgemeinschaft durch rechtmäßige Freigebigkeit zu erhalten.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even in hardship, righteous leadership expresses itself through dharma: honoring ascetics and Brahmins, practicing hospitality (atithi-satkara), and sustaining the spiritual community with whatever pure means are available (here, forest roots and fruits).
During the Pandavas’ forest life, the king—understood as Yudhiṣṭhira—provides excellent roots and fruits to the resident ascetics, sages, and foremost Brahmins, ensuring they are well cared for in the forest setting.