Shloka 7
द्रौपदी–सत्यभामा संवादः
Draupadī and Satyabhāmā on ethical household conduct
प्रशान्तेअग्निर्महाभाग परिश्रान्तो गवां पति: । असुरान् जनयन् घोरानू् मर्त्याश्चवैव पृथग्विधान्,महाभाग! अस्तकालमें परिश्रमसे थके-माँदे सूर्यदेव (अग्निमें प्रविष्ट होनेके कारण) अग्निस्वरूप हो जाते हैं।* भयंकर असुरों तथा नाना प्रकारके मरणधर्मा मनुष्योंको उत्पन्न करते हैं। (उन्हें भी तपकी ही संततिके अन्तर्गत माना गया है)
praśānte 'gnir mahābhāga pariśrānto gavāṃ patiḥ | asurān janayan ghorān martyāś caiva pṛthagvidhān ||
Mārkaṇḍeya sprach: „O Edler! Wenn der Herr der Herden, vom Mühen erschöpft, zur Ruhe kommt, wird er zu Feuer. Aus diesem Zustand bringt er schreckliche Asuras hervor und ebenso vielerlei Arten sterblicher Menschen. So gehen selbst furchterregende und vergängliche Geburten auf dieselbe Askese und dieselbe kosmische Wandlung zurück.“
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
The verse frames even fearful and mortal forms of life as arising from a single cosmic process: exhaustion, transformation, and creative power operate within an overarching dharmic order. It encourages seeing diversity of beings—pleasant or terrifying—as part of a larger moral-cosmic causality rather than random chaos.
Mārkaṇḍeya describes a cosmological moment: the ‘lord of cattle’ (understood as the Sun in the accompanying tradition) becomes ‘Agni’ when calmed after exertion, and from that state generates dreadful Asuras and various kinds of mortal humans—linking their births to a single source and process.