पञ्चमहाभूतगुण-इन्द्रियनिग्रह-उपदेशः | Teaching on the Qualities of the Five Elements and Sense-Control
वैशम्पायन उवाच युधिष्ठिरेणैवमुक्तो मार्कण्डेयो महामुनि: । धौन्धुमारमुपाख्यानं कथयामास भारत,वैशम्पायनजीने कहा--भारत! धर्मराज युधिष्ठिरके ऐसा कहनेपर महामुनि मार्कण्डेयने धुन्धुमारकी कथा प्रारम्भ की
Vaiśampāyana uvāca: Yudhiṣṭhireṇaivam ukto Mārkaṇḍeyo mahāmuniḥ | Dhaundhumāram upākhyānaṃ kathayām āsa, Bhārata ||
Vaiśampāyana sprach: Als der Dharma-König Yudhiṣṭhira so gesprochen hatte, begann der große Weise Mārkaṇḍeya, der auf diese Weise angeredet worden war, dir, o Bhārata, die sagenhafte Begebenheit von Dhaundhumāra zu erzählen.
वैशम्पायन उवाच
The verse frames dharma as something clarified through exemplary tradition: a righteous king’s inquiry is answered not merely with abstract rules, but with an instructive upākhyāna (illustrative legend) narrated by a realized sage.
After Yudhiṣṭhira speaks, Mārkaṇḍeya responds by beginning the Dhaundhumāra episode; Vaiśampāyana, as the outer narrator, signals this transition into a new embedded story.