Shloka 8
Rājarṣi-samāgamaḥ — Yudhiṣṭhirasya Dharma-parīkṣā ca
Meeting the Royal Sage and a Dharmic Audit
यथारूपाणि पश्यामि स्वभ्यग्रो न: पराक्रम: । एवमुक््त्वा ततो राजा वीक्षाज्चक्रे समन्ततः,इसके सिवा और भी बहुत-से भयानक उत्पात वहाँ प्रकट होने लगे। यह अद्भुत घटना देखकर वक्ताओमें श्रेष्ठ धर्मपुत्र युधिष्ठिरने कहा--“कौन हम लोगोंको पराजित कर सकेगा? रणोन्मत्त पाण्डवो! तुम्हारा भला हो, तुम युद्धके लिये तैयार हो जाओ। मैं जैसे लक्षण देख रहा हूँ, उससे पता लगता है कि हमारे लिये पराक्रम दिखानेका समय अत्यन्त निकट आ गया है।' ऐसा कहकर राजा युधिष्छिरने चारों ओर दृष्टिपात किया
yathārūpāṇi paśyāmi svabhyagro naḥ parākramaḥ | evam uktvā tato rājā vīkṣāṃ cakre samantataḥ ||
Vaiśampāyana sprach: „Nach den Zeichen, wie ich sie sehe, ist unsere Stunde der Tapferkeit nahe.“ So sprechend ließ der König dann den Blick ringsum schweifen. Und in der Umgebung begannen viele weitere schreckliche Vorzeichen hervorzutreten—eine unheilvolle Wendung der Welt, die die Gerechten zu Bereitschaft und Entschlossenheit drängt.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage frames ethical readiness: a righteous king reads the world’s signs and prepares for necessary action. Valor (parākrama) is not mere aggression; it is timely, duty-bound exertion undertaken when circumstances indicate that decisive effort is required.
Amid frightening portents, the king (contextually Yudhiṣṭhira) interprets the signs as indicating that the moment for the Pāṇḍavas’ decisive exertion is imminent. After speaking, he surveys all directions, as more ominous phenomena appear around them.