Shloka 10
सहदेव–सात्यकि संवादः
Sahadeva and Satyaki on resolve after failed conciliation
इमान् हि पुरुषव्याप्रानचिन्त्यवलपौरुषान् । आत्तशस्त्रान् रणे दृष्टवा न व्यथेदिह कः पुमान्,यहाँ जो पुरुषसिंह वीर उपस्थित हैं, इनके बल और पौरुष अचिन्त्य हैं। रणभूमिमें इन्हें अस्त्र-शस्त्रोंसे सुसज्जित देखकर किस पुरुषका हृदय भयभीत न हो उठेगा?
imān hi puruṣavyāprān acintyabala-pauruṣān | āttaśastrān raṇe dṛṣṭvā na vyathed iha kaḥ pumān ||
Denn dies sind Männer wie Löwen, stets auf heldische Tat bedacht; ihre Kraft und männliche Tapferkeit übersteigen jede Vorstellung. Sie auf dem Schlachtfeld zu sehen, die Waffen in der Hand — welcher Mann hier würde da nicht im Herzen vor Furcht erzittern?
नकुल उवाच
Educational Q&A
Nakula underscores a realistic ethic of warfare: true appraisal of an opponent’s might is necessary, and fear can be a natural human response when confronted with extraordinary martial power. The verse uses a rhetorical question to emphasize the intimidating presence of armed, heroic warriors.
In the Udyoga Parva’s pre-war deliberations, Nakula speaks while assessing the formidable warriors present. He remarks that seeing such men—armed and ready for battle—would naturally unsettle anyone, highlighting the gravity of the impending conflict.