Shloka 73
Udyoga-parva Adhyāya 34 — Vidura’s Counsel on Deliberation, Speech-Discipline, and Dharmic Kingship
द्विजातिपूजाभिरतो दाता ज्ञातिषु चार्जवी । क्षत्रिय: शीलभागू राजंश्विरं पालयते महीम्,राजन! ब्राह्मणोंकी सेवा-पूजामें संलग्न रहनेवाला, दाता, कुट॒म्बीजनोंके प्रति कोमलताका बर्ताव करने-वाला और शीलवान् राजा चिरकालतक पृथ्वीका पालन करता है
dvijāti-pūjābhirato dātā jñātiṣu cārjavī | kṣatriyaḥ śīla-bhāgū rājan ciraṃ pālayate mahīm ||
Vidura sagt: O König, ein kṣatriyaischer Herrscher, der Freude daran hat, die „Zweimalgeborenen“ (die Brāhmaṇas) zu ehren, der freigebig ist, der seinen Verwandten mit gerader, gütiger Offenheit begegnet und von guter Sitte erfüllt ist—ein solcher König schützt die Erde lange. Der Vers zeichnet beständige Herrschaft als Frucht von Ehrfurcht vor geistlicher Autorität, Großmut, Integrität im Umgang mit den Eigenen und persönlicher Tugend.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Enduring and stable rule arises from rājadharma: reverence toward the learned and spiritually authoritative (dvijāti), generosity, sincerity/rectitude, and humane conduct toward one’s own kin; personal character (śīla) is presented as the foundation of political longevity.
In Vidura’s counsel to the king during the Udyoga Parva, he outlines qualities that sustain a kingdom. This verse highlights the ethical profile of an ideal kṣatriya ruler and links those virtues to long-lasting protection of the realm.