Shloka 48
Udyoga-parva Adhyāya 34 — Vidura’s Counsel on Deliberation, Speech-Discipline, and Dharmic Kingship
ख्रुवप्रग्रहणो व्रात्य: कीनाशश्नात्मवानपि । रक्षेत्युक्तश्न यो हिंस्यात् सर्वे ब्रह्मृहभि: समा:,घरमें आग लगानेवाला, विष देनेवाला, जारज संतानकी कमाई खानेवाला, सोमरस बेचनेवाला, शस्त्र बनानेवाला, चुगली करनेवाला, मित्रद्रोही, परस्त्रीलम्पट, गर्भकी हत्या करनेवाला, गुरुस्त्रीगामी, ब्राह्मण होकर शराब पीनेवाला, अधिक तीखे स्वभाववाला, कौएकी तरह कार्ये-कार्यँ करनेवाला, नास्तिक, वेदकी निन्दा करनेवाला, ग्रामपुरोहित, व्रात्य-, क्रूर तथा शक्तिमान् होते हुए भी “मेरी रक्षा करो", इस प्रकार कहनेवाले शरणागतका जो वध करता है--ये सब-के-सब ब्रह्म-हत्यारोंके समान हैं
dhruva-pragrahaṇo vrātyaḥ kīnāśaś ca ātmavān api | rakṣety uktaḥ śaraṇāgataṃ yo hiṃsyāt sarve brahma-ghnibhiḥ samāḥ ||
Vidura erklärt: Selbst ein verhärteter Ausgestoßener, ein Bauer oder ein mächtiger Mann—wenn er Schutz sucht und sagt: „Beschütze mich“—darf nicht verletzt werden. Wer einen solchen Schutzflehenden verwundet oder tötet, gilt als einem Brāhmaṇa-Mörder gleich.
विदुर उवाच
Educational Q&A
Protecting a śaraṇāgata (one who seeks refuge) is a paramount duty. Harming a person who has surrendered and asked for protection is treated as a crime as grave as brahmahatyā, regardless of the supplicant’s social status or personal qualities.
In the Udyoga Parva, Vidura instructs the Kuru court on righteous conduct amid rising conflict. Here he emphasizes the inviolability of asylum: even if the person seeking protection is socially marginal or personally formidable, the protector must not betray that plea.