Shloka 11
संजय उवाच सहामात्य: कुशली पाण्डुपुत्रो बुभूषते यच्च तेडग्रे55त्मनो5 भूत् । निर्णिक्तर्मार्थकरो मनस्वी बहुश्रुतो दृष्टिमाज्छीलवांश्ष,संजयने कहा--पाए्डुपुत्र राजा युधिष्ठिर अपने मन्त्रियोंसहित सकुशल हैं और पहले आपके सामने जो उनका राज्य और धन आदि उन्हें प्राप्त था, उसे पुनः वापस लेना चाहते हैं। वे विशुद्धभावसे धर्म और अर्थका सेवन करनेवाले, मनस्वी, विद्वान, दूरदर्शी और शीलवान हैं
sañjaya uvāca | sahāmātyaḥ kuśalī pāṇḍuputro bubhūṣate yac ca te ’gre ’tmano ’bhūt | nirṇiktaḥ arthakaro manasvī bahuśrutaḥ dṛṣṭimān śīlavāṃś ca ||
Sañjaya sprach: „Der Sohn Pāṇḍus (Yudhiṣṭhira) ist wohlauf, zusammen mit seinen Ministern. Er sucht zurückzugewinnen, was einst in deiner Gegenwart ihm gehörte—sein Reich und seinen Besitz. Rein in der Absicht, folgt er Dharma und rechtmäßigem Gedeihen; er ist hochgesinnt, gelehrt, weitsichtig und von guter Lebensführung.“
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames rightful political claim as grounded in personal virtue: a king should seek prosperity (artha) without abandoning righteousness (dharma), and legitimacy is reinforced by purity of intent, learning, foresight, and good conduct.
Sanjaya reports to Dhṛtarāṣṭra that Yudhiṣṭhira is safe with his counsellors and intends to recover what was formerly his—kingdom and wealth—presenting him as ethically qualified and prudent, thereby strengthening the Pandavas’ moral and political position in the negotiations preceding war.