Shloka 62
Drupada’s Alarm and Inquiry Regarding Śikhaṇḍinī (द्रुपदस्य भय-विमर्शः)
Devanagari script
मम त्वेतच्चरास्तात यथावत् प्रत्यवेदयन् । जडान्धबधिराकारा ये मुक्ता द्रपदे मया,मैंने द्रपदके नगरमें कुछ गुप्तचर नियुक्त कर दिये थे, जो गूँगे, अंधे और बहरे बनकर वहाँ रहते थे। वे ही यह सब समाचार मुझे ठीक-ठीक बताया करते थे
Transliteration
mama tv etac carās tāta yathāvat pratyavedayan | jaḍāndhabadhirākārā ye muktā drupade mayā ||
Translation
Bhīṣma sprach: „Mein Lieber, meine Spione meldeten mir dies genau so, wie es sich zutrug. Ich hatte sie in Drupadas Stadt eingesetzt, und sie lebten dort verkleidet als Stumme, Blinde und Taube; sie waren es, die mir diese Nachrichten stets zuverlässig überbrachten.“
Word by Word
ममof me / my
मम:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, षष्ठी, एकवचन
तुbut / however
तु:
—
TypeIndeclinable
Rootतु
एतत्this (matter)
एतत्:
कर्म
TypePronoun
Rootएतद्
Formनपुंसक, द्वितीया, एकवचन
चराःspies
चराः:
कर्ता
TypeNoun
Rootचर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तातO dear one / O father (vocative)
तात:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootतात
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
यथावत्properly / as it is
यथावत्:
—
TypeIndeclinable
Rootयथावत्
प्रत्यवेदयन्reported / informed
प्रत्यवेदयन्:
—
TypeVerb
Rootप्रति+अव+विद्
Formलङ् (अनद्यतनभूत), परस्मैपद, प्रथम, बहुवचन
जड-अन्ध-बधिर-आकाराःhaving the appearance of dumb, blind, and deaf (persons)
जड-अन्ध-बधिर-आकाराः:
विशेषण (कर्ता-सम्बन्धी)
TypeAdjective
Rootजड + अन्ध + बधिर + आकार
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
येwho
ये:
कर्ता
TypePronoun
Rootयद्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
मुक्ताःsent / dispatched (lit. released)
मुक्ताः:
—
TypeVerb
Rootमुच्
Formक्त (भूतकर्मणि/भूतकृत्), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
द्रपदेin/at Drupada (Drupada’s realm/city)
द्रपदे:
अधिकरण
TypeProperNoun
Rootद्रपद
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
मयाby me
मया:
कर्ता (कर्मणि-प्रयोगे)
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, तृतीया, एकवचन
Speaker
भीष्म उवाच
Characters & Entities
B
BhishmaD
DrupadaS
spies (carāḥ)D
Drupada’s city/kingdomVerse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes