Shloka 17
उद्योगपर्व — अध्याय १५१: कृष्णस्य कौरव-अवज्ञा-निर्णयः तथा पाण्डव-योगाज्ञा
Krishna on the Kauravas’ Rejection of Counsel; Pandava Readiness Ordered
Devanagari script
निविष्टान् पाण्डवांस्तत्र ज्ञात्वा मित्राणि भारत । अभिससुर्यथादेशं सबला: सहवाहना:,भारत! पाण्डवोंने कुरुक्षेत्रमें जाकर अपनी सेनाका पड़ाव डाल दिया है, यह जानकर उनसे मित्रता रखनेवाले बहुत-से राजा अपनी सेना और सवारियोंके साथ उनके पास, जहाँ वे ठहरे थे, आये
Translation
O Bhārata! Als man erfuhr, dass die Pāṇḍavas nach Kurukṣetra gezogen waren und dort ihr Lager aufgeschlagen hatten, kamen viele Könige, die mit ihnen in Freundschaft verbunden waren, zu ihrem Aufenthaltsort, begleitet von Heeren und Wagen samt Reiterei.
Word by Word
निविष्टान्encamped, having taken position
निविष्टान्:
Karma
TypeAdjective
Rootनि√विश् (कृदन्त: निविष्ट)
FormMasculine, Accusative, Plural
पाण्डवान्the Pāṇḍavas
पाण्डवान्:
Karma
TypeNoun
Rootपाण्डव
FormMasculine, Accusative, Plural
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
ज्ञात्वाhaving known/learned
ज्ञात्वा:
TypeVerb
Rootज्ञा (त्वान्त: ज्ञात्वा)
FormAbsolutive (Gerund), Parasmaipada (usage-neutral)
मित्राणिfriends, allies
मित्राणि:
Karta
TypeNoun
Rootमित्र
FormNeuter, Nominative, Plural
भारतO Bhārata
भारत:
TypeNoun
Rootभारत
FormMasculine, Vocative, Singular
अभिससुःthey went/approached
अभिससुः:
TypeVerb
Rootअभि√सृ (लिट्: अभिससुः)
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Plural, Parasmaipada
यथाas, according to
यथा:
TypeIndeclinable
Rootयथा
आदेशम्instruction, command
आदेशम्:
Karma
TypeNoun
Rootआदेश
FormMasculine, Accusative, Singular
सबलाःwith forces, with their army
सबलाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसबल
FormMasculine, Nominative, Plural
सहtogether with
सह:
TypeIndeclinable
Rootसह
वाहनैःwith vehicles/mounts
वाहनैः:
Karana
TypeNoun
Rootवाहन
FormNeuter, Instrumental, Plural
Speaker
वैशम्पायन उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes