Shloka 2
उद्योगपर्व — गान्धारी-उपदेशः
Udyoga Parva — Gandhārī’s Counsel to Duryodhana
वेशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! दुर्योधनकी बातें सुनकर श्रीकृष्णके नेत्र क्रोधसे लाल हो गये। वे कुछ विचार करके कौरवसभामें दुर्योधनसे पुनः इस प्रकार बोले-- ।। लप्स्यसे वीरशयनं काममेतदवाप्स्यसि । स्थिरो भव सहामात्यो विमर्दो भविता महान्,“दुर्योधन! तुझे रणभूमिमें वीर-शय्या प्राप्त होगी। तेरी यह इच्छा पूर्ण होगी। तू मन्त्रियोंसहित धैर्यपूर्वक रह। अब बहुत बड़ा नरसंहार होनेवाला है
vaiśampāyana uvāca—janamejaya! duryodhanasya vacaḥ śrutvā śrīkṛṣṇasya netre krodhena lohitābhavatām. sa kiñcid vicārya kauravasabhāyāṃ duryodhanaṃ punar evam uvāca—
“lapsyase vīraśayanaṃ kāmam etad avāpsyasi | sthiro bhava sahāmātyo vimardo bhavitā mahān ||”
Vaiśampāyana sprach: „O Janamejaya, als Śrī Kṛṣṇa Duryodhanas Worte hörte, röteten sich seine Augen vor Zorn. Nachdem er einen Augenblick nachgedacht hatte, sprach er in der Versammlung der Kauravas erneut zu Duryodhana: ‚Du wirst das Lager des Helden auf dem Schlachtfeld erlangen; dieser Wunsch wird dir wahrlich erfüllt werden. Steh fest mit deinen Ministern—denn nun steht ein großes, vernichtendes Gemetzel bevor.‘“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Stubbornness against dharma and counsel ripens into inevitable, large-scale harm. Kṛṣṇa’s words frame war not as glory but as the grim consequence of unethical resolve—Duryodhana’s ‘wish’ for dominance culminates in the ‘hero’s bed,’ i.e., death and devastation.
In the Kaurava court during the peace negotiations, Duryodhana speaks provocatively. Kṛṣṇa, angered, reflects briefly and then addresses him again, foretelling that Duryodhana will indeed get what he seeks—battle—along with its fatal outcome, and that a massive, crushing conflict is imminent.