Shloka 1
Rājā–Rāja-Śabda-Prabhavaḥ — The Origin and Rationale of Kingship and Daṇḍanīti
अपन का छा | अप्-४#-काल जा एकोनषशष्टितमो< ध्याय: ब्रह्माजीके नीतिशास्त्रका तथा राजा पृथुके चरित्रका वर्णन वैशम्पायन उवाच ततः कल्यं समुत्थाय कृतपूर्वाह्निकक्रिया: । ययुस्ते नगराकारै रथै: पाण्डवयादवा:,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! तदनन्तर दूसरे दिन सबेरे उठकर पाण्डव और यदुवंशी वीर पूर्वाह्नकालके नित्यकर्म पूर्ण करनेके अनन्तर नगराकार विशाल रथोंपर सवार हो हस्तिनापुरसे चल दिये
vaiśampāyana uvāca | tataḥ kalyaṃ samutthāya kṛtapūrvāhṇikakriyāḥ | yayus te nagarākārair rathaiḥ pāṇḍavayādavāḥ ||
Vaiśampāyana sprach: „O Janamejaya! Dann, am folgenden Tag, als die Morgenröte anbrach, erhoben sich die Pāṇḍavas und die Helden aus dem Geschlecht der Yādavas und machten, nachdem sie die vorgeschriebenen Morgenriten vollzogen hatten, die Abfahrt: Sie bestiegen gewaltige Wagen, gestaltet wie wandelnde Städte, und zogen aus Hastināpura fort.“
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic discipline: even powerful warriors begin the day by rising early and completing prescribed morning observances before undertaking public or political action.
Vaiśampāyana narrates that the Pāṇḍavas and Yādavas, after finishing their morning rites, depart together on massive, city-like chariots, marking a transition to the next episode.