Previous Verse
Next Verse

Shloka 34

राजधर्मप्रश्नः — Yudhiṣṭhira’s Inquiry into Rājadharma (Śānti-parva 56)

दयिताश्च नरास्ते स्युर्भक्तिमन्तो द्विजेषु ये । न कोश: परमोडन्‍्यो<स्ति राज्ञां पुरुषसंचयात्‌,जो मनुष्य ब्राह्मणोंके प्रति भक्ति रखते हैं, वे सबके प्रिय होते हैं। राजाओंके लिये ब्राह्मणके भक्तोंका संग्रह करनेसे बढ़कर दूसरा कोई कोश नहीं है

dayitāś ca narās te syur bhaktimanto dvijeṣu ye | na kośaḥ paramo 'nyo 'sti rājñāṃ puruṣa-saṃcayāt ||

Bhishma sprach: „Die Männer, die den ‘Zweimalgeborenen’ (den Brahmanen) ergeben sind, werden allen lieb. Für Könige gibt es keinen höheren Schatz als die Sammlung und Bewahrung solcher würdigen Menschen—denn der wahre Reichtum eines Herrschers liegt in einem treuen, am Dharma ausgerichteten Volk, nicht in bloß gehortetem Besitz.“

दयिताःdear, beloved
दयिताः:
Karta
TypeAdjective
Rootदयित
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
नराःmen, people
नराः:
Karta
TypeNoun
Rootनर
FormMasculine, Nominative, Plural
तेthose, they
ते:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Plural
स्युःwould be / should be
स्युः:
TypeVerb
Rootअस्
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Plural, Parasmaipada
भक्तिमन्तःdevoted, possessing devotion
भक्तिमन्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootभक्तिमन्त्
FormMasculine, Nominative, Plural
द्विजेषुamong/with regard to the twice-born (Brahmins)
द्विजेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootद्विज
FormMasculine, Locative, Plural
येwho
ये:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormMasculine, Nominative, Plural
not
:
TypeIndeclinable
Root
कोशःtreasury, store
कोशः:
Karta
TypeNoun
Rootकोश
FormMasculine, Nominative, Singular
परमःsupreme, greatest
परमः:
Karta
TypeAdjective
Rootपरम
FormMasculine, Nominative, Singular
अन्यःother
अन्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootअन्य
FormMasculine, Nominative, Singular
अस्तिis, exists
अस्ति:
TypeVerb
Rootअस्
FormPresent (Lat), 3rd, Singular, Parasmaipada
राज्ञाम्of kings
राज्ञाम्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Genitive, Plural
पुरुषसंचयात्from the accumulation/collection of men (supporters)
पुरुषसंचयात्:
Apadana
TypeNoun
Rootपुरुष-संचय
FormMasculine, Ablative, Singular

भीष्म उवाच

B
Bhishma
K
kings (rājānaḥ)
B
Brahmins / twice-born (dvija)