Shloka 6

Bhīṣma’s Hymn to Viṣṇu and Kṛṣṇa’s Criteria for Divine Self-Disclosure

Devanagari script

तच्च पश्यामि गोविन्द यत्‌ ते रूपं सनातनम्‌ | सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोरमिततेजस:,गोविन्द! आपका जो सनातन रूप है, उसे भी मैं देख रहा हूँ। आपने ही अत्यन्त तेजस्वी वायुका रूप धारण करके ऊपरके सातों लोकोंको व्याप्त कर रखा है

Transliteration

tac ca paśyāmi govinda yat te rūpaṃ sanātanam | sapta mārgā niruddhās te vāyor amitatejasaḥ ||

Translation

Bhishma sprach: „O Govinda, ich schaue auch deine ewige Gestalt. Und ich sehe, wie du, indem du die Form des Windes annimmst — von unermesslichem Glanz —, die sieben oberen Sphären durchdringst und umspannst.“

Word by Word

तत्that

चand

पश्यामिI see

गोविन्दO Govinda

यत्which/that (relative)

तेyour

रूपम्form

सनातनम्eternal

सप्तseven

मार्गाःpaths/ways

निरुद्धाःrestrained/blocked

तेthey/those

वायोःof the wind

अमिततेजसःof (one) of immeasurable splendor

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

Govinda (Krishna)

Vayu (wind)

Seven realms/paths (sapta mārgāḥ; commonly taken as the seven higher lokas)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes