Shloka 38
न वाग्घीने विवर्णे वा नाड़हीने न वामने । न दुर्जने दौष्कुले वा व्रतैयों वा न संस्कृत: । नश्रोत्रियमृते दान ब्राह्मणे ब्रह्मवर्जिते
na vāg-hīne vivarṇe vā nāḍī-hīne na vāmane | na durjane dauṣkule vā vratāyyo vā na saṃskṛtaḥ | na śrotriyam ṛte dānaṃ brāhmaṇe brahma-varjite ||
Vyāsa sprach: Man soll keine Gaben einem Brahmanen spenden, der in der Rede mangelhaft ist, oder von entwürdigter Erscheinung und Farbe, oder ohne Lebenskraft, noch einem Zwerg; ebenso wenig einem Bösewicht, einem von niedriger Herkunft, einem, der für Gelübde und Saṃskāra untauglich ist, oder einem, der nicht durch Zucht und Wissen geläutert wurde. Außer einem wahren Śrotriya soll man einem Brahmanen, dem das Brahman fehlt—das heißt vedische Kenntnis und geistige Lauterkeit—keine Gabe darbringen.
व्यास उवाच
Educational Q&A
Charity (dāna) should be guided by discernment: the worthiness of the recipient is tied to character, discipline, and Vedic learning. A true śrotriya—one grounded in brahman (Vedic knowledge and integrity)—is presented as the proper recipient, while gifts to those lacking such qualities are discouraged.
In the Śānti Parva’s dharma-instructional setting, Vyāsa lays down criteria for appropriate recipients of gifts, emphasizing that mere social label (being called a Brahmin) is insufficient if one is ‘brahma-varjita’—devoid of the learning and conduct that define brahmanical excellence.