Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

अध्याय ३५१ — उञ्छवृत्ति-व्रतसिद्धेः मानुषस्य परमगतिः

Sūrya–Nāga Dialogue on the Perfected Gleaner-Ascetic

मम त्वं नाभितो जात: प्रजासर्गकर: प्रभु: । सृज प्रजास्त्वं विविधा ब्रह्मन् सजडपण्डिता:,“ब्रह्मन्‌! तुम मेरी नाभिसे प्रजावर्गकी सृष्टि करनेके लिये उत्पन्न हुए हो और इस कार्यमें समर्थ हो; अत: जड-चेतनसहित नाना प्रकारकी प्रजाओंकी सृष्टि करो”

mama tvaṁ nābhito jātaḥ prajāsargakaraḥ prabhuḥ | sṛja prajāstvam vividhā brahman sajaḍapaṇḍitāḥ ||

Vaiśampāyana sprach: „Du bist aus meinem Nabel geboren, o Brahman, als der befähigte Herr, der dazu bestimmt ist, die Schöpfung der Wesen hervorzubringen. Darum erschaffe die vielen Arten von Geschöpfen—das Unbelebte wie das Belebte, das Stumpfe wie das Weise—damit die Welt rechtmäßig bevölkert und geordnet sei.“

ममof me / my
मम:
Adhikarana
TypeNoun
Rootअस्मद्
Form—, षष्ठी, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
Form—, प्रथमा, एकवचन
नाभितःfrom (my) navel
नाभितः:
Apadana
TypeNoun
Rootनाभि
Formस्त्रीलिङ्ग, पञ्चमी, एकवचन
जातःborn / arisen
जातः:
Karta
TypeVerb
Rootजन्
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन, क्त (past passive participle)
प्रजा-सर्ग-करःmaker/agent of the creation of creatures
प्रजा-सर्ग-करः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रजा-सर्ग-कर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
प्रभुःlord; capable one
प्रभुः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रभु
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सृजcreate; produce
सृज:
Karma
TypeVerb
Rootसृज्
Formलोट् (imperative), मध्यम, एकवचन, परस्मैपद
प्रजाःcreatures; beings; progeny
प्रजाः:
Karma
TypeNoun
Rootप्रजा
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypeNoun
Rootयुष्मद्
Form—, प्रथमा, एकवचन
विविधाःvarious; diverse
विविधाः:
Karma
TypeAdjective
Rootविविध
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
ब्रह्मन्O Brahman (Brahmā)
ब्रह्मन्:
Sampradana
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
Formनपुंसकलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
स-जड-पण्डिताःincluding the inert and the learned (i.e., all kinds)
स-जड-पण्डिताः:
Karma
TypeAdjective
Rootजड-पण्डित
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
Brahman (addressed creator figure)
N
nābhi (navel)