Shloka 75
Atithi-satkāra and the Consolation of Wise Counsel (अतिथिसत्कारः प्रज्ञानवचनस्य च पराश्वासनम्)
नोक्तपूर्व मया क्षुद्रमश्लीलं वा कदाचन । ऋता ब्रह्म॒सुता सा मे सत्या देवी सरस्वती,मैंने कभी ओछी या अश्लील बात मुँहसे नहीं निकाली है। सत्यस्वरूपा ब्रह्मपुत्री सरस्वतीदेवी मेरी वाणी है। कुन्तीकुमार! सत् और असतको भी मैंने अपने भीतर ही प्रविष्ट कर रक््खा है; इसलिये मेरे नाभि-कमलरूप ब्रह्मलोकमें रहनेवाले ऋषिगण मुझे “सत्य' कहते हैं
noktāpūrvaṃ mayā kṣudram aślīlaṃ vā kadācana | ṛtā brahmasutā sā me satyā devī sarasvatī ||
Nie habe ich je etwas Niedriges oder Unzüchtiges ausgesprochen. Die Wahrheit selbst—Sarasvatī, die von Brahmā geborene Göttin—ist meine Rede. Darum nennen mich die Weisen, die in Brahmaloka weilen und aus dem Lotus meines Nabels hervorgegangen sind, „Satya“ (Wahrheit), denn in mir sind sowohl das Wirkliche als auch das Unwirkliche umfasst und an ihren rechten Platz gebannt.
तामिन्द्र उवाच गच्छ नहुषस्त्वया वाच्योथ<पूर्वेण मामृषियुक्तेन यानेन त्वमधिरूढ
Educational Q&A
The verse upholds satya (truthfulness) and śuddha-vāk (pure, disciplined speech): one should avoid base or obscene words, and treat speech as sacred—aligned with ṛta (moral/cosmic order).
The speaker asserts his impeccable conduct in speech, identifying Sarasvatī (the divine principle of speech) with his own voice and explaining why sages regard him as ‘Satya’—a personification of truth.