Shloka 22
कालनिर्देशः शोकनिवारणं च
Instruction on Kāla and the Removal of Grief
गुरुतल्पं हि गुर्वर्थ न दूषयति मानवम् | उद्दालक: श्वेतकेतुं जनयामास शिष्यत:,गुरुकी आज्ञासे उन्हींके प्रयोजनकी सिद्धिके लिये गुरुकी शय्यापर शयन करना मनुष्यको दूषित नहीं करता है। उद्दालकने अपने पुत्र श्वेतकेतुको शिष्यद्वारा उत्पन्न कराया था
guru-talpaṁ hi gurv-arthaṁ na dūṣayati mānavam | uddālakaḥ śvetaketuṁ janayāmāsa śiṣyataḥ ||
Vyāsa sprach: Sich auf das Lager des Lehrers (gurūtālpa) zu legen, wenn es zum Zweck des Lehrers und auf dessen Geheiß geschieht, befleckt den Menschen nicht. So heißt es, Uddālaka habe seinen Sohn Śvetaketu durch einen Schüler zeugen lassen, gemäß dem Anliegen und der Autorität des Guru.
व्यास उवाच
Educational Q&A
An act normally considered improper becomes non-defiling when performed solely for the guru’s purpose under the guru’s explicit authority; dharma is judged by intention, context, and rightful command, not by a rule in isolation.
Vyāsa cites an illustrative precedent: Uddālaka is said to have arranged for Śvetaketu’s begetting through a disciple, presenting it as an example used in dharma-discussion to show that exceptional circumstances, tied to a guru’s purpose and sanction, can alter the moral status of an act.