Previous Verse
Next Verse

Shloka 65

अध्याय ३३७ — ज्ञानमार्ग-वैविध्यप्रश्नः तथा व्यासस्य नारायणोद्भवकथा

Systems of Knowledge and Vyāsa’s Nārāyaṇa-Origin

महीतलादू गत: स्थान ब्रह्मण: समनन्तरम्‌ । परां गतिमनुप्राप्त इति नैप्लेकमज्जसा,नृपश्रेष्ठी सदा धर्मपर अनुराग रखनेवाले सत्यधर्मपरायण राजा उपरिचर भूमिके भीतर प्रवेश करके भी निरन्तर नारायण-मन्त्रका जप करते हुए भी उन्हींकी आराधनामें तत्पर रहते थे। अतः उन्हींकी कृपासे वे पुन: ऊपरको उठे और भूतलसे ब्रह्मलोकमें जाकर उन्होंने परम गति प्राप्त कर ली। अनायास ही उन्हें निष्ठावानोंकी यह उत्तम गति प्राप्त हो गयी

mahītalād ū gataḥ sthānaṁ brahmaṇaḥ samanantaram | parāṁ gatim anuprāpta iti naiplekam ajjasā ||

Der Deva sprach: „Nachdem er die Oberfläche der Erde verlassen hatte, gelangte er unmittelbar darauf zur Stätte Brahmās; so erreichte er das höchste Ziel—Naipleka—ohne Mühsal.“ Im Zusammenhang der Erzählung wird berichtet, dass der rechtschaffene König Uparicara, unbeirrbar dem Dharma zugetan und stets im Gottesdienst durch das Nārāyaṇa-Mantra versunken, selbst nachdem er in die Erde eingegangen war, unablässig im Japa und in der Verehrung verharrte. Durch göttliche Gnade wurde er wieder emporgehoben und zog aus der irdischen Sphäre nach Brahmaloka, wo er den höchsten Zustand erlangte, der den Standhaften vorbehalten ist.

महीतलात्from the surface of the earth
महीतलात्:
Apadana
TypeNoun
Rootमहीतल
FormNeuter, Ablative, Singular
उद्गतःhaving risen/come up
उद्गतः:
Karta
TypeVerb
Rootउद्-गम्
FormMasculine, Nominative, Singular, Kta (past passive participle)
स्थानम्place, abode
स्थानम्:
Karma
TypeNoun
Rootस्थान
FormNeuter, Accusative, Singular
ब्रह्मणःof Brahman / of Brahmā
ब्रह्मणः:
Sambandha
TypeNoun
Rootब्रह्मन्
FormNeuter, Genitive, Singular
समनन्तरम्immediately thereafter
समनन्तरम्:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootसमनन्तर
Formtrue
पराम्supreme
पराम्:
Karma
TypeAdjective
Rootपरा
FormFeminine, Accusative, Singular
गतिम्state, course, goal
गतिम्:
Karma
TypeNoun
Rootगति
FormFeminine, Accusative, Singular
अनुप्राप्तःhaving attained
अनुप्राप्तः:
Karta
TypeVerb
Rootअनु-प्राप्
FormMasculine, Nominative, Singular, Kta (past passive participle)
इतिthus
इति:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइति
Formtrue
नैप्लेकम्Naipleka (proper name)
नैप्लेकम्:
Karma
TypeNoun
Rootनैप्लेक
FormMasculine, Accusative, Singular
अज्जसाstraightway, easily, directly
अज्जसा:
Karana
TypeIndeclinable
Rootअज्जस
Formtrue

देव उवाच

D
Deva (speaker)
B
Brahmā
B
Brahmaloka
N
Nārāyaṇa (via Nārāyaṇa-mantra, in the narrative gloss)
K
King Uparicara (in the narrative gloss)
E
Earth (mahītala)