Shloka 5
Śānti-parva Adhyāya 30: Nārada–Parvata Samaya-bhaṅga, Śāpa, and the Marriage of Sukumārī
Devanagari script
मातुलो भागिनेयश्व देवलोकादिहागतौ । विहर्तुकामौ सम्प्रीत्या मानुषेषु पुरा विभो,ये दोनों परस्पर मामा और भानजे लगते हैं! प्रभो! पहलेकी बात है ये दोनों महर्षि मनुष्यलोकमें भ्रमण करनेके लिये प्रेमपूर्वक देवलोकसे यहाँ आये थे
Transliteration
mātulo bhāgineyaś ca devalokād ihāgatau | vihartukāmau samprītyā mānuṣeṣu purā vibho ||
Translation
Śrī Kṛṣṇa sprach: „Sie scheinen zueinander zu stehen wie ein Onkel mütterlicherseits und der Sohn der Schwester. O Mächtiger! Vor langer Zeit kamen jene beiden großen Weisen, von gegenseitiger Zuneigung bewegt und in dem Wunsch, unter den Menschen umherzuwandern, aus der Welt der Götter hierher.“
Word by Word
मातुलःmaternal uncle
मातुलः:
Karta
TypeNoun
Rootमातुल
FormMasculine, Nominative, Singular
भागिनेयःsister's son (nephew)
भागिनेयः:
Karta
TypeNoun
Rootभागिनेय
FormMasculine, Nominative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
देवलोकात्from the world of the gods
देवलोकात्:
Apadana
TypeNoun
Rootदेवलोक
FormMasculine, Ablative, Singular
इहhere
इह:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootइह
आगतौhaving come / arrived
आगतौ:
Karta
TypeVerb
Rootआ-गम्
FormMasculine, Nominative, Dual, क्त (past passive participle)
विहर्तुकामौdesirous of roaming/playing
विहर्तुकामौ:
Karta
TypeAdjective
Rootविहर्तुकाम
FormMasculine, Nominative, Dual
सम्प्रीत्याwith affection / gladly
सम्प्रीत्या:
Karana
TypeNoun
Rootसम्प्रीति
FormFeminine, Instrumental, Singular
मानुषेषुamong humans / in the human world
मानुषेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमानुष
FormMasculine, Locative, Plural
पुराformerly / once
पुरा:
TypeIndeclinable
Rootपुरा
विभोO mighty one / O lord
विभो:
TypeNoun
Rootविभु
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
श्रीकृष्ण उवाच
Characters & Entities
Ś
Śrī KṛṣṇaM
mātula (maternal uncle)B
bhāgineya (nephew)D
Devaloka (world of the gods)M
mānuṣa-loka (human world)M
mahārṣi (great sages)Verse Rasa (Emotional Essence)
Sandhi Notes