Shloka 10

बक-गौतमाख्यानम् / The Baka–Gautama Account

On Gratitude and Friendship Ethics

Devanagari script

भीष्म उवाच तत्त्वं शृणुष्व माद्रेय यदेतत्‌ परिपृच्छसि । प्रबोधितो5स्मि भवता धातुमानिव पर्वत:,भीष्मजीने कहा--माद्रीनन्दन! तुम जो यह प्रश्न कर रहे हो, इसका तत्त्व सुनो। मैं तो खूनसे लथपथ हो गेरूधातुसे रँँगे हुए पर्वतके समान पड़ा हुआ था। तुमने यह प्रश्न करके मुझे जगा दिया

Transliteration

bhīṣma uvāca tattvaṃ śṛṇuṣva mādreya yad etat paripṛcchasi | prabodhito 'smi bhavatā dhātumān iva parvataḥ ||

Translation

Bhīṣma sprach: „O Sohn der Mādrī, höre die Wahrheit dessen, wonach du fragst. Ich lag dort wie ein Berg, von rotem Erz gefärbt—blutgetränkt und reglos; doch durch deine Frage hast du mich geweckt.“

Word by Word

भीष्मःBhishma

उवाचsaid

तत्त्वम्the truth/essence

शृणुष्वlisten

माद्रेयO son of Madri (Nakula/Sahadeva)

यत्which/that (thing)

एतत्this

परिपृच्छसिyou ask/inquire about

प्रबोधितःawakened/aroused

अस्मिI am

भवताby you

धातुमान्having minerals/ores; ore-bearing

इवlike/as

पर्वतःa mountain

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhishma

Madri’s son (Mādreya)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes