Shloka 176
Satya-lakṣaṇa (The Characteristics and Forms of Truth) | सत्यलक्षणम्
तस्मात् त॑ वै नमस्यन्ति श्वसनं तरुसत्तमा: । चन्दन, स्यन्दन (तिनिश), शाल, सरल, देवदारु, वेतस (बेत), धामिन तथा अन्य जो बलवान वृक्ष हैं, उन जितात्मा वृक्षोंने भी कभी इस प्रकार वायु-देवपर आक्षेप नहीं किया है। दुर्बुद्धे! वे भी अपने और वायुके बलको अच्छी तरह जानते हैं; इसीलिये वे श्रेष्ठ वृक्ष वायुदेवके सामने मस्तक झुका देते हैं
tasmāt taṁ vai namasyanti śvasanaṁ tarusattamāḥ | candanaḥ syandanaḥ (tiniśaḥ) śālaḥ saralaḥ devadāruḥ vetasaḥ dhāmin tathā anye balavantaḥ taravaḥ | te jitātmānaḥ taravaḥ api kadācit evaṁ vāyu-devaṁ prati ākṣepaṁ na kṛtavantaḥ | durbuddhe! te api sva-balaṁ vāyoḥ balaṁ ca suṣṭhu jānanti; tasmāt te śreṣṭha-taravaḥ vāyu-devasya purataḥ mastakaṁ namayanti |
Darum verneigen sich die edelsten Bäume in Ehrfurcht vor jenem Wind — o Bester unter den Bäumen. Sandelholz, syandana (tiniśa), śāla, sarala, deodāru, vetasa, dhāmin und andere mächtige Bäume — jene selbstbeherrschten Bäume — haben niemals, zu keiner Zeit, den Windgott auf solche Weise angeklagt. O du von törichtem Sinn! Sie kennen wohl ihre eigene Kraft und die Kraft des Windes; darum senken jene vortrefflichen Bäume ihr Haupt vor der Gottheit des Windes.
नारद उवाच
Educational Q&A
Even the strongest should practice discernment and humility: knowing one’s limits and acknowledging a superior force (here, Vāyu) is wiser than blaming or reproaching. Self-mastery expresses itself as respectful restraint rather than proud complaint.
Nārada points to renowned, powerful trees—sandalwood and others—as examples. Though they are strong, they do not accuse the Wind-god; understanding both their own power and Vāyu’s greater power, they bow their heads before him. The comparison rebukes an arrogant attitude and urges respectful submission to rightful superiority.